سعادت از نگاه فارابى - جابری مقدم، علی اکبر - الصفحة ٤٧ - سلسله مراتب صناعات

و زيباترين امور را در مورد اكتساب اموال در شهر استنباط مى‌نمايد.

چنين شخصى سزاوار است از فضيلت خلقيه‌اى برخوردار باشد كه به وسيله آن از تمام فضايل جزييه‌اى كه در تمام اصناف مردمى كه مالى به دست مى‌آورند وجود دارد، استفاده نمايد. حال صناعات نيز سزاوار است اين‌چنين باشد؛ يعنى صناعت رئيسه‌اى كه هيچ صناعت ديگرى بر آن مقدم نيست، صناعتى است كه وقتى اراده كنيم كارى كه به آن مربوط است را به طور كامل انجام دهيم برايمان ممكن نباشد، مگر اين‌كه فعاليت‌هايى كه در تمام صنايع ديگر انجام مى‌شود را مورد استفاده قرار دهيم، و آن صناعتى است كه براى رسيدن به مقصود آن، تمام صناعت‌هاى ديگر لازم است. اين صناعت است كه سرآمد تمام صناعت‌هاى ديگر است و از تمام صناعت‌هاى ديگر قوى‌تر است و آن فضيلت خليقه نيز از تمام فضايل خليقه ديگر قوى‌تر است.

سلسله مراتب صناعات‌

٣٨. پس در مراتب بعدى، پس از اين صناعت ساير صناعات قرار مى‌گيرند. پس در يك جنس خاص از صناعتى، آن صناعتى كامل‌تر و قوى‌تر است كه براى رسيدن به غايت آن، استعمال صنايع ديگرى كه در آن جنس وجود دارند لازم است. نمونه اين مسأله صناعت‌هاى جزيى است كه نسبت به ساير صناعات هم‌جنس خود رياست دارد؛ مثلا صناعت رهبرى لشكر، صناعتى است كه با استفاده از افعال صنايع جنگى جزيى مى‌توان به غرض آن رسيد. همين‌طور صناعتى‌