علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١٥٩
ندارد که با گرفتن دو شاهد، قرآن را از روی نوشتههای پراکنده و سینههای حفاظ جمع نماید. از طرف دیگر، عرضه قرآن بر رسول٦ دلالت بر نظم و ترتیب آیات و سور قرآنی دارد؛ زیرا عرضه یک کتاب و مطلب باید به صورت مرتب و منظم باشد؛ نه این که پراکنده و متفرق باشد.
٣. تألیف قرآن
از دلایل اعتقاد بر تألیف قرآن در زمان رسول٦، روایت مشهوری است که از زید بن ثابت نقل شده است:
کنا عند النبیّ _ صلی اللّه علیه و سلّم _ نؤلف القرآن من الرّقاع؛[١]
نزد پیامبر اکرم٦ مشغول به تألیف قرآن از رقاع بودیم.
این نقل، دلیل روشنی است بر آن که قرآن در زمان پیامبر اکرم٦ تدوین شده است؛ زیرا واژه نؤلف از منظر لغت شناسان از ریشه «اَلَفَ» و به معنای تنظیم و مرتب کردن گرفته شده است.[٢]
در همین زمینه نیز مرحوم طبرسی از سید شریف مرتضی (م٤٣٦ق) نقل میکند:
تألیف قرآن در عهد پیامبر٦ انجام گرفت به همین شکل _ که الآن در اختیار ماست _ و ترتیب به همان ترتیب موجود است.[٣]
طبق این روایات، علاوه بر این که قرآن در زمان رسول٦ نگارش شده، بلکه
این نگارش طبق واژه «تألیف» به صورت منظم و مرتب بوده است. این مطلب
بر تمامی روایتها و اقوالی که حاکی از پراکنده ماندن آیات قرآن تا پس از رحلتاند، خط بطلان میکشد.
٤. تقسیم بندی قرآن
در مجامع حدیثی از پیامبر٦ نقل شده که قرآن بر چهار مجموعه تقسیم گردیده؛ چهار مجموعهای که هم اکنون در ترتیب مصحف رعایت شده است؛
خداوند به من هفت سوره طولانی (طوال) به جای تورات و سورههای صد
[١]. البرهان فی علوم القرآن، ج١، ص٣٣١؛ الاتقان فی علوم القرآن، ج١، ص٢٠٧، ٢١٤ و ٥٧٣.
[٢]. لسان العرب، ج٩، ص١٠.
[٣]. مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج١، ص٢٧.