عبارتی، خداوند از طریق قلم و کتابت همه علوم را به بشر آموخت.[١] پس چگونه امکان دارد، فرستاده خداوند مهم‌ترین منیع هدایت را _ که جامع علوم است _ در زمان حیاتش به بشر از طریق قلم و کتابت آموزش ندهد؛ در صورتی که نص آیه شریفه دلالت بر آموزش مبتنی بر کتابت دارد.

ج. مداد: به معنای مرکب مصطلح؛ در آیه شریفه:

«قُل لَّوْ کاَنَ الْبَحْرُ مِدَادًا لِّکلَمَاتِ رَبی‌ِ لَنَفِدَ الْبَحْرُ قَبْلَ أَن تَنفَدَ کلَمَاتُ رَبی‌ِ وَ لَوْ جِئْنَا بِمِثْلِهِ مَدَدًا»؛[٢]

بگو: «اگر دریا برای کلمات پروردگارم مرکّب شود، پیش از آن که
کلمات پروردگارم پایان پذیرد، قطعاً دریا پایان می‌یابد؛ هر چند نظیرش را به مدد [آن‌] بیاوریم.

چنان که از بیان آیه برداشت می‌شود، به احتمال زیاد، مسلمانان از این ابزارها برای نگارش و کتابت قرآن کریم استفاده می‌نمودند که آیه شریفه برای تقریب اذهان، جهت فهم مقام والا و غیر قابل تصور مفاهیم الهی این ابزارها را مثال زده است.

د. صُحُف: به معنای برگ‌هایی از کاغذ است که روی آن نوشته شده باشد؛ برگی که
از دو رو مکتوب باشد.[٣] این واژه در هشت مورد از آیات قرآنی به کار رفته است؛ به عنوان مثال در آیه شریفه:

«رَسُولٌ مِنَ اللَّهِ یَتْلُوا صُحُفاً مُطَهَّرَةً »؛[٤]

فرستاده‌ای از جانب خدا که [بر آنان‌] صحیفه‌هایی پاک را تلاوت کند.

در تفسیر آیه شریفه آمده است:

صحیفه‌هایی که در آن نوشته‌های درست و موزون و ثابت و پر ارزش باشد.[٥]

ی. سِجلّ: به معنای پیمان‌نامه و کتابی است که قاضی، دعاوی و احکام را در آن می‌نویسد که آن اسناد معاملات و نامه‌دان است.[٦] این واژه یک مرتبه در قرآن، آن هم تنها

[١]. الأمثل فی تفسیر کتاب الله المنزل، ج‌٢٠، ص٣٢١.

[٢]. سوره کهف، آیه١٠٩.

[٣]. مجمع البحرین، ج٥، ص٧٨.

[٤]. سوره بینه، آیه ٢.

[٥]. تفسیر نمونه، ج٢٧، ص١٩٩.

[٦]. مجمع البحرین، ج٥، ص٣٩٣.