زن و مسایل قضایی و سیاسی ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٩٨

زن و مسائل قضایی و سیاسی، ص: ٩٨

نفر را نماینده و نایب از طرف خود انتخاب می‌کند تا در کاری که مربوط به شخص او هست دخل و تصرفی بکند. مرد یا زن، شخصی را از طرف خود وکیل می‌کند برای این که عقد ازدواج او را جاری کند یا خانه او را بفروشد. احیانا در بعضی عبادات، مرد یا زن کسی را وکیل می‌کند که فلان نماز را برای او بخواند، چنان که در موضوع حج می‌گویند. در هر نمازی انسان باید نماز و قرائتش صحیح باشد. حالا اگر شخص حاجی در شرایطی است که الان امکان این که نمازش را در همین روزی که عملش را انجام می‌دهد تصحیح کند نیست، می‌گویند وکیل و نایب می‌گیرد که یک نفر دیگر از طرف او نماز بخواند. پس وکالت معنایش این است که در امری یا اموری که مربوط به شخص من هست یعنی من در آن مورد حقوقی دارم یک شخص را از طرف خودم نایب و جانشین می‌گیرم.

اگر بگوییم که رأی دادن معنایش وکیل گرفتن است، در توضیح آن می‌گویند افراد یک مملکت که قهرا حقوقی در آنجا دارند، مالک اموالی هستند و علاوه بر این که جانشان، عِرضشان و ناموسشان در آن مملکت هست یک کارهایی باید صورت بگیرد که با مال و جان و سلامت آنها مربوط است. درباره این کارها باید تصمیم گرفته شود و در این تصمیم هرکسی خودش باید رأی و نظر بدهد و بر این کار دست جمعی صحه بگذارد. ولی چون امکان ندارد که با همه افراد مشورت و تبادل‌نظر شود، از این رو هرصد هزار نفر، بیشتر یا کمتر، از میان خودشان وکیل یا نایب می‌گیرند که آنها از طرف اینها تصمیم بگیرند.

اگر ما معنی رأی دادن را این بدانیم، اینجا در واقع صحبت حکومت در کار نیست؛ اصلا اسم حکومت نباید گذاشت. یعنی نمایندگان، حاکم بر افراد مردم نیستند، وکلایند از طرف افراد مردم. نظیر هیئت مدیره است