ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٦٥ - مقصود
- بخدا، صبح كردم مثل بنى اسرائيل كه در دست فرعونيان اسير بودند و پسرانشان را مىكشتند و زنانشان را زنده مىگذاشتند. كسى كه بعد از پيامبر، بهترين مردم است بر منبرها لعن مىشود. هر كه ما را دوست بدارد، حقش را كم مىدهند.
به حسن گفتند:
- اى ابو سعيد، حسين بن على را كشتند.
او گريه كرد، تا گونههايش تر شدند، سپس گفت:
- واى بر امت بيچارهاى كه: زنا زادهاش پسر پيامبرش را مىكشد! ابن عباس و حسن گويند: شجره ملعونه، درخت زقوم است.
ابو مسلم گويد: يهود است.
معناى آيه اين است: خوابى كه ديدهاى و درخت ملعون را براى مردم فتنهاى قرار داديم. اينكه درخت زقوم را فتنه مىنامد، بخاطر اين است كه: مشركين مىگفتند:
آتش درخت را مىسوزاند. چگونه ممكن است، درخت در آتش برويد؟! اما مردم مؤمن، تصديق كردند. در روايت است كه ابو جهل مىگفت: محمد شما را به آتشى وعده مىدهد كه سنگ را مىسوزاند. در عين حال گمان مىكند كه در آنجا درخت مىرويد! اينكه مىگويد:(فِي الْقُرْآنِ) يعنى: آن درخت، در قرآن ذكر شده است.
(وَ نُخَوِّفُهُمْ فَما يَزِيدُهُمْ إِلَّا طُغْياناً كَبِيراً): ما بوسيله داستان امتهايى كه هلاك شدهاند، آنها را مىترسانيم. يا بوسيله آيات آنها را مىترسانيم. لكن آنها در كفر و سركشى و گمراهى بيشتر غوطهور مىشوند.