سيرى در ساحل بينش و منش حضرت امام خمينى(ره) - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٧٣ - در دفاع از ارزش ها
چه كرد؟ بايد ببينيم ارزشها چيست تا بعد بگوييم امام براى حفظ آنها چه كرد و راهبرد وى چه بود؟ آيا ارزشها، همين چيزى است كه مردم، امروز مىپسندند و فردا عوض مىشود و آيندگان چيز ديگرى مىپسندند؟ اينكه حفظ كردن ندارد و راهبردى نمىخواهد. آيا ارزش، يعنى آنچه عقل جمعىِ مردم يا به قول دوركيم[١]ـ روحِ جمعىشان مىپسندد كه رفتارشان با خانوادههايشان، بچههايشان و...، چنين يا چنان باشد. عقل و روحِ جمعى، يك روز مىپسندد كه جامعه مردسالار باشد و روز ديگر، زنسالارى را مىپسندد. زمانى دوست دارد كه بچّهها به پدر و مادر احترام كنند و اكنون مىپسندد كه بچّهها با والدين پرخاشگر باشند. عقل جمعى، يك وقت جامعه را اهل حيا، عفت و پاكدامنى مىپسنديد؛ اما اكنون دوست ندارد و مىگويد كه اينها شوخى بود. پاكدامنى يعنى چه؟ هرچه دلت مىخواهد و آنچه دوست دارى، انجام بده؛ هيچ آداب و ترتيبى هم مجوى!
در يكى از سفرهايى كه به آمريكا داشتم، يكى از استادان ايرانى را كه پيرمردى هفتاد ساله و عضو دوازده انجمن علمى برجسته دنيا، و در اصل اصفهانى بود، در «فيلادلفيا» ديدم. او مىگفت: «خدا لعنت كند كسى كه مرا به آمريكا فرستاد!» گفتم: «چرا؟» گفت: «چه بگويم! چند شب پيش وقتى به خانه رفتم، ديدم چراغ اتاق دخترم روشن است؛ چون ديروقت بود، با خودم گفتم كه نكند مريض شده است. رفتم تا احوالش را بپرسم. در زدم و آن را باز كردم. ديدم دخترم، پهلوى يك مرد آمريكايى است. عذرخواهى كردم و در را بسته، بيرون آمدم. دخترم بيرون آمد و با پرخاشگرى تمام، هرچه از دهانش بيرون آمد نثار من
[١] اميل دوركيم (Emil Durkheim) [١٨٥٨ ـ ١٩١٧ م] از جامعه شناسان بزرگ اروپايى است كه به وجود واقعيت اجتماعى اعتقاد داشت.