آنچه كه در اين بحث مى‌خواهيم بيشتر روى آن تأكيد كنيم و آن را مدخل و مقدمه‌اى براى طرح بحثى به مناسبت ايام محرم و عاشورا قرار دهيم، سفارش پنجمى است كه پيامبر اكرم(صلى الله عليه وآله) در اين فرمايش به اميرالمؤمنين(عليه السلام) مى‌فرمايند:

وَالْخامِسَةُ بَذْلُكَ مالَكَ وَدَمَكَ دُونَ دينِكَ؛ يا على! سفارش پنجم من به تو اين است كه مالت را و خونت را در راه دينت نثار كنى.

يكى از ويژگى‌هاى مهم مكتب تشيع، مسأله شهادت‌طلبى و ايثار جان و خون در راه دفاع از دين است. اين ويژگى كه اصل آن از سيره اهل‌بيت(عليهم السلام) استفاده مى‌شود، آن‌چنان در شيعه برجسته است كه شيعه امروزه در دنيا به همين وصف شناخته مى‌شود و جامعه‌شناسان آن را يكى از رمزهاى موفقيت و بقاى شيعه در طول تاريخ ارزيابى مى‌كنند.

همه ما كم و بيش مى‌دانيم كه تاريخ شيعه از همان صدر اسلام تا كنون، هميشه با غربتى فوق‌العاده همراه بوده است. اين حديث را مكرر شنيده‌ايم كه:

اِرْتَدَّ النّاسُ بَعْدَ رَسُولِ اللهِ اِلاّ ثَلاثَةٌ؛[١] پس از پيامبر(صلى الله عليه وآله) تمامى مردم، به جز سه نفر، از دين برگشتند!

بر طبق اين حديث، بعد از رحلت پيامبر(صلى الله عليه وآله) همه مردم به نحوى در دينشان

[١] ر.ك: بحار‌الانوار، ج ٢٢، باب ١٠، روايت ٧٦، ص ٣٥١. در اين باب چند حديث ديگر نيز به همين مضمون وجود دارد. البته متن رواياتى كه در اين باره وارد شده با آنچه كه در متن آمده اندكى متفاوت است، گرچه از نظر مفاد و مضمون همان‌چه را كه در متن آمده است افاده مى‌كند.