فيلسوف نماها - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٢ - لا ادريون چه مىگويند؟
لا ادريون چه مىگويند؟
٤- مكتب اگنوستى سيسم- اگنوستى سيستها يا «لا ادريون» كه گاهى به آنها «سپتى سيست و شكّاك» نيز گفته مىشود كسانى هستند كه با نظر ترديد و شك به تمام جهان نگاه مىكنند، آنها مىگويند ما نمىتوانيم بفهميم كه در خارج از وجود ما حقيقتى وجود دارد يا نه آيا حق با ايدهآليستهاست كه وجود خارجى اشياى مادى را منكرند يا با متافيزيسينها و ماترياليستها كه براى آنها وجود مستقل قائلند؟
آنها معتقدند كه ما هيچ راهى براى رسيدن به واقع در دست نداريم حتى چراغ «فلسفه» و «علم» نيز نمىتواند اين راه تاريك و ظلمانى را روشن كند، زيرا ما به چشم خود كراراً مشاهده كردهايم كه بسيارى از نظرات فلسفى و مطالب تجربى علمى كه سابقاً به صورت اصل مسلّم مورد قبول همگان بوده، امروز مشكوك و يا مردود شده است، چه مانعى دارد روزى بيايد كه نظرات مسلم امروز نيز به همان سرنوشت شوم دچار گردند؟ خلاصه: علوم ديروز اشتباهات امروز، و علوم امروز اشتباهات فرداست!
آنها مىگويند: حس خطا مىكند، و عقل هم از اصلاح خطاى حواس عاجز است زيرا ادراكات اشخاص ارتباط مستقيمى با وضع ساختمان فكرى و مزاجى و زمان و مكان آنها دارد و مطالب را يك رقم تشخيص نمىدهند بنابراين در هيچ موضوعى نمىتوان نظريه قطعى داد، حتى در موضوعات اخلاقى نيز بايد بىطرف بود، مؤسّس اين مكتب را پيرهون كه معاصر با اسكندر مقدونى، بوده مىدانند.
پيروان اين مكتب در قسمتى از اشتباهات خود با «ايدهآليستها» شركت دارند و در قسمت ديگر با طرفداران «ماترياليسم دياليكتيك» و در حقيقت اين مكتب معجونى از اين دو مكتب و مكتب سوفسطاييهاست! لذا آنچه در ابطال مكتب ايدهآليستها گفته مىشود كه به مختصرى از آن سابقاً اشاره شد، و آنچه به زودى در جواب سوفسطايىها و دياليك تيسينها بعداً خواهيم گفت، براى اصلاح اشتباهات آنها كافى است فعلًا چند كلمهاى هم درباره عقايد سوفسطايىها بشنويد: