الگوى مصرف از نگاه قرآن و حديث

پيش گفتار

الف مبانى اصلاح الگوى مصرف

1 مبانى عقلى

2 مبانى دينى

يك اعتقاد به مالكيت خداوند متعال

دو اعتقاد به برادرى دينى

سه تلازم تكامل معنوى و كنترل لذت هاى مادى

ب الگوى تخصيص درآمد

1 نيازهاى شخصى

2 گشاده دستى براى خانواده

3 پس انداز

4 سرمايه گذارى در توليد و تجارت

5 مشاركت اجتماعى

ج بايدهاى الگوى مصرف، از امكانات شخصى

1 برنامه ريزى

2 ميانه روى

مراتب نياز

يك ضرورت(نياز به امكانات ضرورى)

دو كفايت(نياز به امكانات مكفى)

سه رفاه(نياز به رفاه نسبى)

3 رعايت اولويت ها

يك در نظر گرفتن اولويت، در شخص مصرف كننده

دو در نظر گرفتن اولويت، در نياز مصرف كننده

اصلى ترين معيار اصلاح الگوى مصرف

4 همدردى در تنگناهاى اقتصادى

5 رعايت بيشترين بازدهى اجتماعى

6 ساده زيستى

7 در نظر گرفتن فرهنگ جامعه

د نبايدهاى اصلاح الگوى مصرف، از امكانات شخصى و عمومى

1 اسراف و تبذير

يك گستره اسراف

دو اسراف كمى و اسراف كيفى

سه نسبى بودن مفهوم اسراف

چهار اسراف در كارهاى خير

پنج فرق اسراف و تبذير

شش اسراف، عنوان كلى انواع مصرف هاى ناروا

2 افراط در رفاه طلبى و تجمل گرايى

فرق ميان تجمل و تجمل گرايى

3 تباه كردن ثروت

4 ساخت و سازهاى بى رويه و افزون بر نياز

5 پيروى كوركورانه از بيگانگان، در مصرف

6 تفريط در مصرف

ه راه كارهاى اصلاح الگوى مصرف از امكانات ملى

1 تقويت برنامه ريزى هاى كلان اقتصادى

2 استفاده بهينه از منابع ملى

3 نهايت صرفه جويى

4 پيشگيرى از سوء استفاده شخصى و خانوادگى

5 دورى جستن از بذل و بخشش اموال عمومى

و سيره پيشوايان دين در مصرف

1 رعايت وظيفه خاص پيشوايان

2 رعايت مقتضيات زمان

3 در تنگنا قرار ندادن خانواده

4 آراستگى همراه با ساده زيستى

5 گراميداشت ميهمان

6 ايثار نسبت به نيازمندان

فصل يكم الگوى مصرف

1/ 1 پيروى عقل

1/ 2 ايمان به مالكيت خداوند متعال، و اين كه همه چيز، امانت است

1/ 3 اعتقاد به برادرى دينى

1/ 4 تلازم تكامل معنوى و كنترل لذت هاى مادى

فصل دوم موارد تخصيص درآمد شخصى

2/ 1 نيازهاى شخصى

2/ 2 آشكار كردن نعمت

2/ 3 گشاده دستى براى خانواده

2/ 4 پس انداز

2/ 5 ساماندهى ثروت و سرمايه گذارى

2/ 6 انفاق در راه خدا

فصل سوم آنچه در مصرف درآمدهاى شخصى شايسته است

3/ 1 توازن ميان دخل و خرج

3/ 2 ميانه روى در مصرف

3/ 3 كفايت

3/ 4 رعايت اولويت ها

3/ 6 مواساة الآخرين

3/ 5 رعايت بيشترين بازدهى اجتماعى

3/ 6 مواسات با ديگران

3/ 7 قناعت

3/ 8 نگاه به فرودست در زندگى

3/ 9 ساده زيستى

فصل چهارم آنچه در مصرف اموال شخصى و عمومى شايسته نيست

4/ 1 اسراف و تبذير

4/ 2 افراط در رفاه طلبى

4/ 3 تفريط در مصرف

4/ 4 تباه كردن ثروت

4/ 5 هزينه كردن ثروت در گناه

4/ 6 هزينه كردن نابجا

4/ 7 هزينه كردن در ساختمان، بيش از نياز

4/ 8 تقليد از بيگانگان در مصرف

فصل پنجم راه كارهاى اصلاح الگوى مصرف در اموال عمومى

5/ 1 تقويت برنامه هاى راهبردى

5/ 2 نهايت صرفه جويى و سختگيرى

5/ 3 پرهيز از سوء استفاده فرزندان و نزديكان

5/ 4 پرهيز از بخشش اموال عمومى

فصل ششم سيره رهبران دينى

6/ 1 همسانى با ناتوان ترين مردم

6/ 2 رعايت مقتضيات زمان

6/ 3 سخت نگرفتن بر خانواده

6/ 4 آراستگى همراه با ساده زيستى

6/ 5 احترام به ميهمان

6/ 6 فداكارى

فهرست منابع و مآخذ

فهرست تفصيلى

الگوى مصرف از نگاه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٣٧ - حديث

١٤٥. امام عسكرى عليه السلام: همانا براى بخشندگى، اندازه‌اى است كه اگر از آن فراتر رَوَد، اسراف است.

١٤٦. امام على عليه السلام: ميانه‌روى، افزايش دهنده [ى مال‌] است و اسرافكارى، مايه هلاكت.

١٤٧. امام على عليه السلام: با اسراف، توانگرى نيست.

١٤٨. امام على عليه السلام: اسراف، زمينه‌ساز فقر است.

١٤٩. امام على عليه السلام: ريخت و پاشْ براى اسراف، كافى است.

١٥٠. امام على عليه السلام: اندك، همراهِ حساب‌انديشى، پابرجاتر از بسيارى است كه ريخت و پاش شود.

١٥١. امام على عليه السلام: هر كه به ريخت و پاش فخر بفروشد، با تنگ‌دستى، خوار و كوچك مى‌شود.

١٥٢. امام على عليه السلام: ريخت و پاش، همراهى است كه [انسان را] به تنگ‌دستى مى‌كشانَد.

١٥٣. امام على عليه السلام: ريخت و پاش، نشانه تنگ‌دستى است.

١٥٤. امام على عليه السلام: هر كه آنچه را نياز ندارد، بخرد، آنچه را بدان نياز دارد، فروخته [و از كف داده‌] است.

١٥٥. امام على عليه السلام: هرگاه خداوند براى بنده‌اى خير بخواهد، ميانه‌روى و درست‌انديشى را به وى الهام مى‌فرمايد و او را از نادرست‌انديشى و اسرافكارى، به دور مى‌دارد.