نبوت خاصه - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٦
«رَبُّ الْمَشْرِقَيْنِ وَ رَبُّ الْمَغْرِبَيْنِ» «١» او پروردگار دو مشرق و دو مغرب است.
خورشيد در هر روزى از ايام سال از نقطهاى طلوع و در نقطهاى غروب مىكند و به اين ترتيب به تعداد روزهاى سال مشرق و مغرب دارد ولى با توجه به حداكثر ميل شمالى آفتاب و ميل جنوبى آن، در حقيقت دو مشرق و دو مغرب دارد و بقيه در ميان اين دو مىباشد. توضيح اين كه محور زمين نسبت به سطح مدار آن مايل است و زاويهاى در حدود ٢٣ درجه تشكيل مىدهد و با همين حال به گرد آفتاب مىگردد، از اين رو، طلوع و غروب آفتاب بطور دائم متغير به نظر مىرسد و از ٢٣ درجه ميل اعظم شمالى (در آغاز تابستان) تا ٢٣ ميل درجه ميل اعظم جنوبى (در آغاز زمستان) در تغيير است كه مدار اول را مدار «رأس سرطان» و مدار دوم را مدار «رأس الجدى» گويند و اين است دو مشرق و دو مغرب آفتاب و بقيه مدارات در درون اين دو مدار قرار دارند.
از آنچه گفتيم اين نكته به خوبى روشن شد كه چرا در بعضى از آيات آمده:
«فَلا اقْسِمُ بِرَبِّ الْمَشارِقِ وَ الْمَغارِبِ» «٢» سوگند به پروردگار مشرقها و مغربها.
زيرا در آنجا اشاره به تمام مشرقها و مغربهاى خورشيد در عرض سال است در حالى كه در آيه قبلى تنها به نهايت قوس صعودى و نزولى آن اشاره مىكند. «٣»