بررسى مذاهب و فرق - علی نوری، علیرضا - الصفحة ١٢٤
فرقههاى غالى در زمان ائمه عليهم السلام
عقايد ياد شده يا بخشى از آنها از سوى گروههاى مختلف غاليان در زمان ائمه عليهم السلام ابراز گرديد كه به تعدادى از آنها اشاره مىشود:
١- عدهاى در زمان خلافت على عليه السلام به خدايى وى معتقد شدند كه طبق بعضى نقلها، آن حضرت آنان را در آتش سوزاند. «١»
٢- مغيريّه، پيروان مغيرة بن سعيد كه در زمان امام باقر عليه السلام مىزيستند. مغيره درباره على عليه السلام غلو كرد و امام باقر عليه السلام را به حدّ خدايى رساند و گفت بعد از آن حضرت، محمد بن عبدالله، نفس زكيه امام است و او نمرده و زنده است. سپس خود ادعاى پيامبرى و علم به اسم اعظم نمود و همه محرمات را حلال شمرد و خداوند را به مخلوقات تشبيه كرد و براى او اعضا و جوارح جسمانى قائل شد. امام باقر عليه السلام از او بيزارى جسته لعنش نمود. «٢»
٣- خطّابيه از پيروان محمد بن ابى زينب معروف به ابوالخطاب هستند كه به الوهيت امام صادق عليه السلام معتقد شدند و گفتند البته اين جعفرى كه ديده مىشود خدا نيست بلكه صورت اصلى او كه در آن عالم است خداست كه چون در اين عالم فرود آمد به شكل مخلوقات جلوه كرد. امام صادق عليه السلام خطابيه را مورد لعن و نفرين قرار داد و از آنان بيزارى جست. ابوالخطاب بعد از آن، امامت و گاهى پيامبرى را براى خود ادعا مىكرد.
او و يارانش هفتاد نفر بودند كه همگى به دست عيسى بن موسى كشته شدند. «٣»
٤- بشاريه، فرقه ديگر غاليان منسوب به بشّار شعيرى هستند كه در زمان امام صادق عليه السلام بهوجود آمدند. آنان على عليه السلام را خدا و حضرت محمد صلى الله عليه و آله را بنده او مىدانستند و به تناسخ اعتقاد داشتند. امام صادق عليه السلام آنان را لعن و نفرين كرد. «٤»
٥- واقفيه، از پيروان محمد بن بشير واقفى هستند كه معتقد بودند امام موسى