معارف قرآن (ج3) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٦
ب- كفر عملى؛ كه شخص به آخرت اعتقاد دارد و مىگويد كه آخرتى هست و مرگ را انتقال از اين دنيا به جهان آخرت مىداند و روز جزا و پاداش را قبول دارد، ولى اين قبول داشتن، رسوخ در قلب ندارد تا او را براى روز جزا وادار به حركتى كند و از دلبستگى او به اين دنيا بكاهد.
منتهاى همت كسانى كه لقاى خداوند و قيامت را باور ندارند، طبيعتاً ديگر حساب و جزا، وعد و وعيد، امر و نهى، و اصول و فروع دين برايشان بىمعناست. كسىكه جهانبينىاش چنين باشد تمام همّ و غمش معطوف به زندگى دنيا مىشود و چون انسان به حكم فطرت، دنبال سعادت جاويد و هميشگى است، پس چنين فردى سعى مىكند كه بماند و فانى نشود و سعادت را در اين زندگى دنيا به دست آورد. بدين جهت، با تهيه امكانات مادى، خود را به آنها دلخوش و سرگرم مىنمايد، همچنان كه در آيه ديگرى مىفرمايد:
اين (دنيا طلبى) نهايت فهم و علم آنهاست. «١» همه چيز براى دنيا افراد دنياگرا، چون معتقد به روز جزا نيستند، نه تنها خود را موظّف به انجام كار خيرى نمىدانند، بلكه براى رسيدن به دنيا كه مايه آرامش آنهاست، بدون واهمه به هر كارى دست مىزنند و از هيچ ظلم و ستمى روگردان نيستند و اگر به ظاهر نيز عمل صالحى انجام مىدهند، يا از ظلم و ستمى دست مىكشند، نه بهخاطر خداترسى يا انساندوستى است، بلكه، فقط به اين دليل است كه آن را به سود دنياى خود مىدانند و معلوم است كه چنين افرادى به خاطر اعمال و اعتقادشان، سزاوار عذابند.
پاداش و كيفر اعمال «لِلَّذينَ احْسَنُوا الْحُسْنى وَ زِيادَةٌ وَ لا يَرْهَقُ وُجُوهَهُمْ قَتَرٌ وَ لا ذِلَّةٌ اولئِكَ