معارف قرآن (ج3) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١١٧
هماهنگ شود؛ زيرا او هر كه را بخواهد گمراه مىكند و هر كه را بخواهد هدايت مىكند.
البته لازم به تذكر است كه خداوند هدايت همه افراد بشر را خواهان است و به همين جهت پيامبران را براى هدايت آنان فرستاده و به همه آنان عقل داده است. در اين مرحله هيچ تفاوتى بين افراد بشر نيست. پيامبران آيات خدا را هم بر مؤمنان مىخواندند و هم بر كافران. اما در مرحله بعد هدايت و دستگيرى خاص الهى فقط شامل كسانى مىشود كه شايستگى و زمينه دارند و با قبول هدايت در مرحله پيش اين زمينه را پديد آوردهاند.
آياتى همچون «شَهْرُ رَمَضانَ الَّذى انْزِلَ فيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِلنَّاسِ» «١» ناظر به مرحله هدايت عمومى است، كه همه افراد را در برمىگيرد و قرآن براى هدايت همه انسانها آمده است.
اما هدايت خاص و دستگيرى و راه بردن، شامل كسانى مىشود كه به نداى قرآن گوش فرا دهند و خداوند فقط چنين كسانى را دستگيرى مىكند و كسانى كه گوش خود را فروبندند در طريق گمراهى رها مىنمايد «فَيُضِلُّ اللَّهُ مَنْ يَشاءُ وَ يَهْدى مَنْ يَشاءُ».
اياماللَّه «وَ لَقَدْ ارْسَلْنا مُوسى بِاياتِنا انْ اخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُماتِ الَى النُّورِ وَ ذَكِّرْهُمْ بِايَّامِ اللَّهِ انَّ فى ذلِكَ لَاياتٍ لِكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ» «٢» موسى را با آيات خود فرستاديم كه قوم خود را از تاريكى به روشنايى بيرونآر، و روزهاى خدا را به يادشان بياور، كه در اين يادآورى براى هر شكيباى شكورى، نشانههاى (عبرت) است.
معجزه، لازمه نبوّت است و هر پيامبرى بايد معجزهاى را به مقتضاى زمان و به تناسب افكار مردم بياورد تا موضع خود را تأييد كند و قلوب مردم را جهت پذيرش حقايق الهى آماده سازد. از اين رو، حضرت موسى (ع) نيز همراه معجزههايى چون عصا و يد بيضا برانگيخته شد و محورهاى رسالت او مشخص گرديد كه يكى شكافتن تاريكى جهل و جوّ خرافهپرستى، دفع فساد و ستم و بيرون بردن مردم به سوى نور و روشنايى حق و ديگرى يادآورى ايام اللَّه بود. گرچه هدف دوّمى در ضمن اولى موجود است ولى با