معارف قرآن (ج3) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦١
بعضى افراد بىاراده گمان مىكنند انسان نبايد براى كسب روزى كوشش كند، چرا كه روزى مقدّر است وبه هر حال به انسان مىرسد، و به اصطلاح هيچ دهان بازى بدون روزى نمىماند! اين چنين افراد به بيراهه رفتهاند و فقط ظاهر بعضى آيات و روايات را گرفتهاند، بدون آنكه مجموع آنها و رفتار و اعمال معصومان كه مبيّن دين هستند را مورد توجه قرار دهند.
معناى صحيح اين جمله شريفه «روزى هر جنبندهاى بر عهده خداست» اين است كه خداوند هم نيازمنديهاى همه موجودات را در جهان خلقت قرار داده و هم توان و وسيله به دست آوردن روزى را به همه موجودات عطا كرده و هم راه بدست آوردن را به آنها نمايانده است. هر موجودى آنچه نياز داشته باشد، در جهان خلقت مىيابد. البته كار و كوشش لازم است و معناى تقدير روزى هم همين است. سيره و روش معصومان، خود بهترين دليل بر اين است كه انسان وظيفه دارد براى كسب روزى و استفاده از مواهب الهى اقدام كند و نشستن و دهان را باز كردن صحيح نيست و كسى كه قدرت كسب روزى دارد حق ندارد تنبلى پيشه كند و به خيال اينكه خداوند روزى هر موجودى را مىرساند، در گوشهاى به انتظار بنشيند. همچنانكه وقتى مىگوييم خداوند براى هر كس اجلى قرار داده است كه دير و زود نمىشود معنايش اين نيست كه كسىبگويد تا اجل نرسد، نمىميرم، پس خودم را از پشتبام پائين مىاندازم. «١» درسهايى از داستان حضرت هود (ع)
«وَ الى عادٍ اخاهُمْ هُوداً قالَ يا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ ما لَكُمْ مِنْ الهٍ غَيْرُهُ انْ انْتُمْ الّا مُفْتَرُونَ يا قَوْمِ لاأَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ اجْراً انْ اجْرِىَ الّا عَلَى الَّذى فَطَرَنى افَلا تَعْقِلُونَ وَ يا قَوْمِ اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوا الَيْهِ يُرْسِلِ السَّماءَ عَلَيْكُمْ مِدْراراً وَ يَزِدْكُمْ قُوَّةً الى قُوَّتِكُمْ وَ لاتَتَوَلَّوْا مُجْرِمينَ قالُوا يا هُودُ ما جِئْتَنا بِبَيِّنَةٍ وَ ما نَحْنُ بِتارِكى