عضويت در اين انجمن و فعاليّت‌هاى بعدى ابوالفتح‌زاده، منشى‌زاده و مشكات‌الممالك (بهائى) و ازلى‌هاى عضو انجمن فوق را بايد بخشى از عملكرد شبكه توطئه‌گر وابسته به اردشير ريپورتر ارزيابى كرد و به اين دليل حضور اعضاى دو فرقه متعارض ازلى وبهائى در كميته فوق قابل توضيح است. ٧ بايد اضافه كنم كه اعضاى اين انجمن، اعم از ازلى و بهائى، پس از تأسيس سازمان ماسونى لژ بيدارى ايران (١٩٠٧) در پيرامون آن مجتمع شدند. براى مثال، مشكات‌الممالك صندوق‌دار لژ بيدارى ايران بود. ٨

از ذيقعده ١٣٢٣ ق. اين فعاليّت با عضويت اسدالله‌خان ابوالفتح‌زاده و برادرش سيف‌الله خان و ابراهيم خان منشى‌زاده در «انجمن مخفى دوم» تداوم يافت. ٩ در اين انجمن سيد محمّدصادق طباطبايى (پسر آيت‌الله سيدمحمّد طباطبايى)، ناظم‌الاسلام كرمانى و آقا سيد قريش (از اعضاى بيت سيدمحمّد طباطبايى) ١٠ و شيخ مهدى‌ ١١ (پسر آيت‌الله شيخ فضل‌الله نورى) عضويت داشتند. در همين زمان گرايش‌هاى تروريستى برخى از اعضاى اين انجمن كاملًا مشهود بود. براى مثال، در يكى از جلسات انجمن مسئله قتل آيت‌الله سيد عبدالله بهبهانى مطرح شد كه با مخالفت سيد محمّدصادق طباطبايى مواجه گرديد. ١٢ اندكى بعد، ارباب جمشيد جمشيديان (دوست صميمى و محرم اردشير ريپورتر) به عضويت اين انجمن درآمد. ١٣

گروه تروريستى فوق، سرانجام، شكل نهايى خود را يافت و به عمليات آشوبگرانه و تفرقه افكنانه‌اى چون ترور نافرجام شيخ فضل‌الله نورى (١٦ ذيحجه ١٣٢٦ ق.) دست زد.

عامل اين ترور، كريم دواتگر بود كه دستگير شد. افراد ديگرى نيز در اين مورد دستگير شدند. يكى از ايشان ميرزامحمّد نجات خراسانى، عضو فرقه بهائى بودكه به ارتباط با سفارت انگليس و به عنوان شخصيتى فاسد شهرت داشت. ١٤ نجات عضو كميته بين‌الطلوعين بوده. ١٥ به گفته تقى زاده، اسمارت، نماينده سفارت انگليس، در جلسات بازجويى از محمّد نجات شركت مى‌كرد و مواظب بود كه «نتوانند به ميرزا محمّد زور بگويند». ١٦ به گزارش ١٥ ژانويه سر جرج باركلى به سر ادواردگرى، وزير خارجه انگليس، در جريان اين بازجويى‌ها كريم دواتگر تلويحاً حسين قلى‌خان نواب، برادر عباس قلى‌خان كارمند سفارت انگليس را به ترور مربوط كرد. ١٧ حسين قلى‌خان نواب نيز از نزديكان و محارم اردشير ريپورتر، رئيس شبكه اطلاعاتى حكومت هند بريتانيا در ايران بود. ١٨

ابوالفتح زاده و برادرانش و ساير اعضاى گروه تروريستى و آشوبگر فوق، از جمله كريم دواتگر، سپس در روستاى قلهك، كه در آن زمان در ملكيت سفارت انگليس بود و دولت ايران بر آن نظارت نداشت، مستقر شدند. در اوّل جمادى‌الثانى ١٣٢٧ ق. ابوالفتح‌زاده و منشى‌زاده، همراه با زين‌العابدين خان مستعان‌الملك‌ ١٩ گروه تروريستى جديدى موسوم به كميته جهانگير تشكيل دادند. ابوالفتح‌زاده، مستعان‌الملك و ميرزا محمّد نجات از جمله اعضاى «محكمه انقلابى» بودند كه حكم اعدام شيخ فضل‌الله نورى را صادر كردند. ٢٠ دادستان اين محكمه شيخ ابراهيم زنجانى بود كه تحت تأثير ميرزا محمّدخان غفارى كاشى (وزير همايون) عضو فرقه بهائى قرار داشت. ٢١

در رجب ١٣٢٨ ق. حادثه قتل سيّد عبدالله بهبهانى رخ داد كه عاملان آن، وابستگان شبكه تروريستى ابوالفتح‌زاده و منشى‌زاده بودند. يكى از ضاربان بهبهانى فردى به نام حسين لَله بود كه بعدها با ابوالفتح زاده، منشى‌زاده و مشكات‌الممالك در كميته مجازات همكارى كرد. پس از اين واقعه، ابوالفتح‌زاده به اروپا گريخت، امّا مدتى بعد به ايران بازگشت و به عنوان متصدى گردآورى ماليات منطقه ساوجبلاغ و شهريار منصوب و اندكى بعد معزول شد. چنان‌كه گفتيم ابوالحسن علوى اين عزل را نتيجه تبليغات بهائى‌گرى ابوالفتح‌زاده مى‌داند.

كميته مجازات‌

در اوايل شهريور ١٢٩٥ ابوالفتح‌زاده، منشى‌زاده و مشكات‌الممالك عمليات خود را در قالب گروه جديدى به نام كميته مجازات آغاز كردند و به چند فقره قتل، همراه با انتشار اعلاميه‌هايى دست زدند كه بازتاب اجتماعى و سياسى فراوان داشت. اين اقدام فضايى از رعب و وحشت در تهران پديد آورد و تأثيرات سياسى عميق بر جاى نهاد. عمليات كميته مجازات را بايد بخشى از سناريوى بغرنجى ارزيابى كرد كه تقريباً چهار سال بعد به كودتاى رضاخان و سيد ضياءالدين طباطبايى (٣ اسفند ١٢٩٩) و سرانجام به سقوط حكومت قاجار و استقرار ديكتاتورى پهلوى انجاميد.

تل‌هاى فوق نزديك پنج ماه به طول انجاميد و