اخوان المسلمين: جنبش اخوان المسلمين زائيده اوضاع سياسى و اجتماعى تاريخ معاصر مصر در پى رواج تفكر جدايى دين از سياست (سكولاريسم) در ميان روشنفكران و آهنگ احساسات ملى گرايانه براى اصلاح اين كشور در دوران اختناق بعد از انقلاب ١٩١٩ م. مصر بر ضدّ انگليس ايجاد شد.

فعاليت‌هاى اخوان المسلمين در اردن تاثير چندانى در روند حكومتى آنها ندارند و بيشتر فعاليت آنها در مصر است.

حزب تحرير اسلامى: اين حزب را «شيخ نقى الدين النبهانى» از اهالى فلسطين در اوايل دهه ٥٠، تأسيس كرده است. اين حزب مانند جهاد اسلامى رنگ راديكالى دارد، امّا در صحنه تبليغات سياسى به صورت آشكار حضور ندارد و از حيث تشكيلات به صورت مخفى حركت مى‌كند، پايگاه اصلى حزب در اردن است و در كشورهاى ديگر هم حضور دارد.

فرهنگ و اجتماع‌

اردن به لحاظ فرهنگى، آموزشى و ادبى موقعيت برترى نسبت به ديگر كشورهاى عربى دارد. به دليل فقر منابع طبيعى و موقعيت اردن كه در كنار كشورهاى فلسطين اشغالى، عراق، سوريه، عربستان قرار گرفته است، در بعد اجتماعى و اقتصادى، ناپايدار و متزلزل است.

اوضاع اقتصادى‌

سرزمين اردن از نظر منابع طبيعى يكى از فقيرترين نواحى جهان است. اين كشور با وجود تحولاتى كه در چند سال اخير در اقتصاد آن به وجود آمد باز هم در رديف كشورهاى توسعه نيافته جهان قرار دارد. جنگ خليج فارس كه پس از ركود اقتصادى سال ١٩٨٨ پى ريزى شده بود، عامل از هم گسيختگى و آشفتگى برنامه اقتصادى سال‌هاى ٨٩- ٩٣ شد.

بخش‌هاى مختلف اقتصاد اردن عبارتند از: معادن، كشاورزى، انرژى، صنايع.

بخش صنعتى اردن، نوظهور و ناكارآمد است و مهم‌ترين بخش صنعت اردن، كشاورزى آن است كه تنها ٢٠ درصد درآمد آن را تامين مى‌كند.

تاريخ مختصر اردن‌

كشور اردن پيش از استقلال يافتن، در منطقه شام واقع شده بود. بنابراين شايد بهتر باشد براى دانستن تاريخ باستانى اردن به تاريخ شامات رجوع كرد.

تا سال ١٩٢١، اردن بخشى از فلسطين بود كه قيمومت آن به انگليس واگذار شده بود. پس از آن خاندان‌هاشمى با كسب اجازه از دولت بريتانيا، به صورت نيمه خودگردان بر فلسطين فرا- اردن تسلط يافتند. در سال ١٩٤٦ با تصويب سازمان ملل متحد، فلسطين فرا- اردن از قيمومت درآمد و پارلمان، شاه عبدالله را اولين حاكم «پادشاهى اردن‌هاشمى» قرار داد.

در سال ١٩٦٥، بين اردن و عربستان سعودى تبادل زمين صورت گرفت. در اين تبادل، اردن مساحت گسترده‌اى از مناطق بيابانى را در ازاى مساحتى كوچك از مناطق ساحلى در نزديكى عقبه واگذار كرد.

در ماه مه سال ١٩٦٧، اردن با سوريه پيمان دفاعى مشتركى به امضا رساند و در پى آن به همراه سوريه، مصر و عراق در جنگ ژوئن ١٩٦٧ عليه اسرائيل شركت كرد. در طى اين جنگ، كرانه باخترى و شرق بيت‌المقدس به تصرف اسرائيل درآمد. (بخش غربى آن از قبل تحت تصرف اسرائيل بود). در سال ١٩٨٨، اردن از كليه ادعاهاى خود نسبت به كرانه باخترى چشم‌پوشى كرد امّا تا زمان حل و فصل مشكلات نقش سرپرستى اين مناطق را به عهده گرفت، و پيمان صلح ١٩٩٤ اين كشور با اسرائيل به اردن اجازه مى‌داد تا در اماكن مقدس اسلامى و مسيحى اورشليم به نقش خود ادامه دهد.

پس از عبدالله اوّل در سال ١٩٥١، پسرش طلال بن عبدالله براى دوره‌اى كوتاه پادشاه شد. بزرگ‌ترين موفقيت شاه طلال تصويب قانون اساسى اردن بود. پس از او حسين، پسرش جانشين او شد.

عبدالله دوم پس از فوت پدرش در فوريه ١٩٩٩ جانشين وى شد. عبدالله به سرعت به تأييد مجدد پيمان صلح اردن- اسرائيل و تقويت روابط اردن با ايالات متحده آمريكا پرداخت. در حال حاضر نيز عبدالله دوم پادشاه اردن است.

سياست اردن‌

اردن همواره سياست خارجى هوادارى از غرب را اتخاذ كرده و از دير باز روابط نزديكى با آمريكا و بريتانيا داشته است. اين روابط نزديك در خلال جنگ خليج فارس اوّل به سبب بى طرفى اردن و حفظ روابط آن با عراق به هم خورد. اردن به سبب اتخاذ سياست خارجى پراگماتيستى‌