ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٥٦ - پيام ها و برداشت ها

برطرف كند: «الحمدلله الذّى تحبّب إلى و هو غنى عنّى».[١]

٧. سعى كنيم اگر مورد احسان و لطف ديگران واقع شديم، محبت آنها را جبران كنيم. جبران كردن مى‌تواند سه نوع باشد:

الف) جبران احسان با عمل نيك برابر با آن،

ب) ستايش و ثناگويى او اگر نتواند جبران كند،

ج) اگر از ستايش هم ناتون و معذور است پس حداقل بايد محبت او را در دل داشته باشد. در غير اين‌صورت احسان او را حرام كرده است.[٢]

اين را هم از ياد نبريم كه هر گاه از كسى تشكر كرديم، در واقع از خالق تشكر كرده‌ايم؛ زيرا شخص منعم، واسطه‌اى بيش در ايصال نعمت‌هاى الهى به ما نيست.

امام رضا (ع) مى‌فرمايند: «و كسى كه تشكر مى‌كند در واقع سود آن به خودش برمى‌گردد و خداوند نيازى ندارد».[٣]

«وَمَنْ شَكَرَ فَإِنَّما يَشْكُرُ لِنَفْسِهِ وَ مَنْ كَفَرَ فَإِنَّ رَبِّي غَنِيٌّ كَرِيمٌ‌؛ و هر كس شكر كند به نفع خودش شكر كرده و هر كس كفران نمايد پروردگارم غنى و كريم است».[٤]

٨. امام (ع) از همه عهد و پيمان‌هاى ما با خداوند مطلع است، حتى از تصميم قلبى ما كه آيا جدّى است يا ضعيف.

٩. خوب است همه انسان‌ها در صدد ترويج دين و اخلاق دينى در ميان اهل خانه خود باشند. زيرا يكى از حقوقى كه همسران بر گردن شوهران خويش دارند، رساندن آنها به كمال انسانيت است. البته اگر مرد مستقيماً از عهده اين كار بر نمى‌آيد، بايد براى اين كار واسطه شود و زمينه رشد معنوى همسر و فرزندان خويش را با جلسات مذهبى، ارتباط با روحانى، كتب دينى و ... فراهم آورد.

١٠. توبه كردن از گناهان گذشته و تصميم براى ترك گناه كافى نيست. اگر حق النّاس ضايع شده است تا رضايت صاحبان حق فراهم نگردد، توبه پذيرفته نمى‌شود. لازم است حق النّاس و حق الله همچون نماز قضا و ... جبران گردد و سپس توبه نصوح انجام گيرد.

پى‌نوشت‌ها:

[١]. سوره عنكبوت (٢٩)، آيه ٦٥.

[٢]. سوره حجر (١٥)، آيه ٣٩ و ٤٠. به همين مضمون در سوره ص (٣٨)، آيه ٨٣: همگى را گمراه خواهم ساخت مگر بندگان مخلصت را».

[٣]. سوره نساء (٤)، آيات ١١٨ تا ١٢٠.

[٤]. صدوق، الخصال، ص ٢٨٥.

[٥]. سوره توبه (٩)، آيه ١٦٠

[٦]. بحارالانوار، ج ١٠، ص ١٠٠.

[٧]. بحارالانوار، ج ٨٣، ص ٢٥.

[٨]. سوره مطففين (٨٣)، آيه ١٤.

[٩]. بحارالانوار، ج ٧٣، ص ٣٥٤.

[١٠]. سوره شورى (٤٢)، آيه ٣٠.

[١١]. بحارالانوار، ج ٧٣، ص ٣٣٩.

[١٢]. بحارالانوار ج ٧٣ ص ٣٢٩.

[١٣]. كنزالعمال، ج ٣، ص ٧٢.

[١٤]. اصول كافى، ج ٢، ص ٢٠٧.

[١٥]. بحارالانوار ج ٧١ ص ٥٠.

[١٦]. بحارالانوار، ج ١٨، ص ٤٤.

[١٧]. سوره نحل (٢٧)، آيه ٤٠.