نظريه حقوقى اسلام - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٩٣ - ٤ قرائت هاى مختلف، تيشه به ريشه دين
اسْتَقبَلَهُ رَسولُ اللّه(صلى الله عليه وآله) مِن جُهّالِ الجاهلية، قلتُ: وَ كَيف ذاك؟ قال: إنّ رسولَ اللّهِ أَتَى النّاسَ وَ هم يَعْبُدونَ الْحِجارةَ والصُّخورَ والعيدانَ و الْخُشُبَ المنحوتة، و إنّ قائِمَنا إذا قامَ أَتَى النّاسَ وَ كُلُّهُم يَتَأوَّلُ عَليه كتابَ اللّهِ و يَحْتَجُّ عَلَيْهِ بِه[١]= فضيل بن يسار از امام صادق(عليه السلام) نقل مىكند كه آن حضرت فرمود: زمانى كه قائم ما حضرت مهدى(عليه السلام) قيام مىكند با مشكلاتى از طرف مردم جاهلْ مواجه مىشود كه به مراتب سختتر و شديدتر از مشكلاتى است كه پيامبر اكرم(صلى الله عليه وآله) با آنها روبهرو گشت. فضيل با تعجّب از امام صادق(عليه السلام)پرسيد: چگونه اين قضيه اتفاق مىافتد؟ حضرت فرمود: پيامبر اكرم(عليه السلام) به سوى مردم آمد در حالى كه مردم سنگها و صخرهها و چوبهاى تراشيده شده را پرستش مىكردند، ولى زمانى كه قائم ما قيام كند به سوى مردمى مىآيد كه همه آنان عليه آن حضرت كتاب خدا را تأويل كرده و با تمسك به آيات آن بر عليه آن حضرت احتجاج و استدلال مىكنند!!
فضيل بن يسار از اصحاب امام صادق(عليه السلام) است كه اين روايت را از آن بزرگوار نقل مىكند. حضرت مىفرمايد: زمانى كه قائم ما قيام مىكند از جهل، نادانى و نابخردى مردم آنچنان با سختىها مواجه مىگردد كه حتى پيغمبر اكرم(صلى الله عليه وآله) با اين مشكلات روبهرو نگشت. حديث معروفى وجود دارد كه شيعه و سنّى آن را نقل كردهاند كه پيامبر اكرم(صلى الله عليه وآله) فرمود: ما اُوذِىَ نبىٌّ مثلَ ما اُوذيت[٢]= هيچ پيامبرى همانند من اذيت نشد. امام صادق(عليه السلام) مىفرمايد آزار و اذيتى كه امام زمان(عليه السلام) از دست مردم زمان خويش خواهد كشيد، بيش از آزارى است كه پيغمبر از كفار تحمّل كرد! اين مطلب براى فضيل عجيب مىنمايد و تصور آن برايش سخت است؛ از اين رو با تعجب از امام صادق(عليه السلام)مىپرسد: چگونه چنين امرى واقع مىشود؟! آن حضرت در پاسخ مىفرمايد: آنگاه كه پيغمبر اكرم(صلى الله عليه وآله)مبعوث گشت، مردم سنگ و چوبهاى تراشيده را مىپرستيدند. سخن گفتن با مردم زمان جاهليت مبنى بر غير قابل پرستش بودن سنگ، چوب و بتهاى ديگر مشكل نبود؛ چون هر عاقلى با اندكى تأمل درمىيابد سنگ و چوبى كه به دست خويش تراشيده است، نمىتواند خدا باشد. در عمل هم ممكن است بت را امتحان كند و از او درخواست كمك و يارى كند تا عجز و ناتوانى بتها روشن گردد. بنابراين براى نبى مكرّم اسلام، اثبات حقانيت خويش و بطلان بتپرستى و مذاهب خرافى چندان مشكل نبود؛ اما آنگاه كه امام زمان(عليه السلام)ظهور فرمايد با مردمى روبهرو خواهد شد كه بسيارى از
[١] نعمانى، كتاب الغيبه، ص ٢٩٦؛ بحارالانوار، ج ٥٢، باب ٢٧، ح ١٣١. [٢] بحارالانوار، ج ٣٩، باب ٧٣، ح ١٥.