مناظره هاى معصومان - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١٧ - سخنى از شيخ مفيد
به من كرد و گفت: اگر از قواعد و مبانى كلام آگاهى دارى، با او سخن بگو. يونس معذرت خواهى كرد و گفت: آن آگاهى خاص را ندارم. سپس به من فرمود: از خانه بيرون برو و دوستان خود را كه در مناظره دست دارند، براى مناظره با او دعوت كن.
وى مى گويد: من در بيرون خانه امام با چهار نفر از شاگردان برجسته او كه استادان علم كلام بودند، روبرو شدم و آنها را به خانه امام(عليه السلام) دعوت كردم، آنان عبارت بودند از: حمران بن اعين، مؤمن الطاق، و هشام بن حكم و قيس بن ماصر كه اخيرى فن مناظره را از امام على بن الحسين(عليهما السلام)آموخته بود، ولى در ميان آنها هشام بن حكم جوان ترين فرد بود، امام وقتى او را ديد، نزديك خود جا براى او خالى كرد و به گفت: آفرين بر كسى كه با دل و زبان و دستش ما را يارى مى كند.
مجلس آماده مناظره شد، امام به حمران بن اعين برادر زراره دستور داد با اين مرد شامى وارد مناظره شود، او در مناظره، بر شامى پيروز شد، سپس به هر يك از افراد از مؤمن الطاق گرفته تا هشام بن سالم پيشنهاد مناظره كرد و سرانجام به قيس بن ماصر امر كرد او نيز مناظره كند، در هر موقع كه مناظران بر آن مرد شامى پيروز مى شدند، حضرت لبخندى مى زد...».[١]
سخنى از شيخ مفيد
سيد مرتضى، عالم معروف شيعى (٣٥٥ـ٤٣٦هـ) مى گويد: من به استادم شيخ مفيد(٣٣٦ـ ٤١٣) گفتم: ما وقتى با معتزله و گروه حشويه به
[١] كافى، ج١، كتاب حجت، ص ١٧١ـ ١٢٢.