پرشكوهترين مراسم عبادت و قربانى

پرشكوهترين مراسم عبادت و قربانى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١١

در مجموعه آيات قرآنى، آيه‌اى كه نص صريح باشد در اينكه ريختن خون حيوان به طور مطلق ولو در صورت تلف و فساد، مجاز و يا واجب است وجود ندارد. و در سنّت نبوى هم وارد نشده كه رسول خدا صلى الله عليه و آله چنين چيزى فرموده و يا انجام داده و يا امضا كرده باشند.
از آنجا كه شارع به زبان عرف سخن مى‌گويد براى شناختن منظور شارع بايد به مفهوم عرفى احكام توجه كنيم:
مفهوم عرفى جمله «قربانى كن» و گوسفندى ذبح كن ذبح براى خوردن است و ريختن خون به طور مطلق از اذهان مردم به دور است و بر اساس همين تفاهم عرفى است كه مردم با تعجب از رها شدن قربانى مى‌پرسند آيا شارع ما را مكلف به چنين كارى كرده است؟
مرحوم شيخ محمد جواد مغنيه نتيجه مى‌گيرد كه وقتى مأموربه و عمل تقرب، منتفى شد، و حاجى نتوانست قربانى را در منى و منطقه حرم به مصرف واقعى خود برساند، تكليف منتفى مى‌شود.
به دليل اينكه اگر وجوب قربانى شامل مواردى كه نمى‌توان از گوشت آن استفاده كرد، مى‌شد لازم مى‌آمد كه در آن صورت، قربانى مجزى باشد، در صورتى هيچ يك از فقها قديم و جديد قائل به آن نيستند.
از نظر علامه مغنيه امكان مصرف قربانى و ساير احكام آن همچون شرط وجوب است.
اگر زمينه استفاده از قربانى‌ها فراهم گردد، ذبح در مِنى‌ واجب مى‌شود و اگر زمينه آن فراهم نگردد تكليف منتفى است، مانند استطاعت كه اگر تحقق يافت حج واجب مى‌شود وگرنه تحصيل آن براى شخص واجب نيست. «١»
جمع بين ذبح و روزه بدل از هدى
از نظر آيةاللّه العظمى سيستانى در صورت عذر از ذبح در مِنى‌ به جهت منع حكومت نه بعلت كمبود جا در منى احتياط جمع بين ذبح قربانى در وادى محسّر (معيصم) و روزه بدل از هدى است. «٢»