سيره اخلاقى تربيتى فاطمه زهرا(س) - رفیعی، علی - الصفحة ١٠٠
با زحمت و رنج فراوان يك صاع (حدود سه كيلو) جو تهيه و پنج قرص نان جوين براى افطار آماده مىگردد. هنگام افطار مسكينى درِ خانه امير را مىكوبد. على (ع) در دادن سهم نان خود به سائل پيشقدم مىشود، بقيه نيز به او تأسّى مىكنند و بدين ترتيب، روز نخست را با آب افطار مىنمايند. روز دوم و سوم نيز به همين منوال مىگذرد و افطارى آماده شده به يتيم و اسير داده مىشود و بدين ترتيب نذر ادا مىگردد.
امير مؤمنان (ع) حسن و حسين- عليهما السلام- را در حالى كه بسيار گرسنه بودند، نزد رسول خدا (ص) برد. پيامبر (ص) چون چشمش به آنان افتاد، بسيار متأثر شد. سپس همراه آنان به خانه فاطمه (س) آمد. او را در محراب عبادت يافتند؛ در حالى كه آثار گرسنگى در چهرهاش نمايان و چشمهايش به گودى فرو رفته بود. پيامبر (ص) چون دخترش را بدين سيره اخلاقى تربيتى فاطمه زهرا(س) ١٠٥ درس سيزدهم: حقطلبى، ظلم ستيزى و آگاهى بخشى وضع ديد، او را به سينه چسبانيد و فرمود: «شما سه روز است كه چنين هستيد؟!» جبرئيل نازل شد و آيات سوره دهر را فرود آورد: «١» يُوفُونَ بِالنَّذْرِ وَيَخَافُونَ يَوْماً كَانَ شَرُّهُ مُسْتَطِيراً وَيُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَى حُبِّهِ مِسْكِيناً وَيَتِيماً وَأَسِيراً إِنَّمَا نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لَا نُرِيدُ مِنكُمْ جَزَاءً وَلَا شُكُوراً إِنَّا نَخَافُ مِن رَبِّنَا يَوْماً عَبُوساً قَمْطَرِيراً (دهر: ٧- ١٠)
آنان به نذر خود وفا مىكنند واز روزى كه شرّ و عذابش گسترده است مىترسند، و غذاى خود را با آنكه به آن علاقه (و نياز) دارند به مسكين و يتيم و اسير مىدهند. [و مىگويند:] ما شما را به خاطر خدا اطعام مىكنيم و هيچ پاداشى و سپاسى از شما نمىخواهيم. ما از پروردگارمان خائفيم در آن روزى كه عبوس و سخت است.
ايثار در پذيرايى از مهمان:
روزى عربى مستمند خدمت رسول اللَّه (ص) رسيد و از رنج گرسنگى به حضرتش شكوه كرد. حضرت پيكى نزد همسرانش فرستاد و از ايشان در خواست طعام كرد؛ ولى همگى گفتند كه ما جز آب چيزى براى خوردن نداريم.
پيامبر (ص) خطاب به مسلمانان فرمود: «چه كسى اين مرد را امشب ميهمان مىكند؟»