گوناگون آن را ملاحظه نماييم تا بتوانيم قضاوتى شايسته و مطابق با واقعيت داشته باشيم. رعايت اين اصل شرط ضرورى در تحليل هر پديده‌اى است. ٢. منشأ برخى شبهات در زمينه عدل الهى، عدم شناخت صحيح اراده الهى و اراده انسان‌ها است. در اين‌باره لازم است بدانيم كه اراده انسان‌ها در طول اراده الهى است، نه در عرض آن. چون اراده خداوند فوق اراده انسان‌ها است و اختيار و اراده بشر نيز معلول اراده پروردگار است، هيچ تعارضى بين اين دو اراده نيست. با توجه به دو نكته ياد شده، در پاسخ سؤال مى‌گوييم: الف) زشت يا زيبا بودن برخى انسان‌ها و فرق‌هاى ديگرى كه بين آنان است، معلول عوامل مختلفى است كه به اختصار به بعضى از آنها اشاره مى‌شود: ١. وراثت: بسيارى از صفات جسمى و روحى انسان‌ها در اثر وراثت از پدر و مادر و اجدادشان به آنها منتقل مى‌گردد. هرچند در گذشته به اين عامل مهم چندان توجهى نمى‌گرديد، امّا درروايات اهل‌بيت (ع) به اين مسئله توجه جدى شده است. دانشمندان علوم طبيعى نيز در قرن اخير به نقش عظيم اين عامل تا حدودى پى برده‌اند؛ چنان كه امروزه علم ژنتيك به عنوان يكى از علوم حياتى در مراكز معتبر علمى دنيا شناخته شده است. ٢. تغذيه در دوران باردارى: از عوامل مهم ديگر در زشتى و زيبايى و تفاوت‌هاى ديگر افراد نسبت به همديگر، نوع تغذيه مادران در هنگام باردارى است. اين مطلب نيز همان گونه كه در روايات معصومين (ع) بدان اهتمام فراوانى‌شده، از نظر علوم تجربى نيز به اثبات رسيده است. در روايتى از پيامبر (ص) نقل شده است كه فرمود: به همسران باردار خود كندر بدهيد؛ زيرا در افزايش خرد بچه مؤثر است. «١»