اصول پنجگانه اعتقادى

اصول پنجگانه اعتقادى - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥٠

استحقاق‌ها و اولويت‌ها در نظر گرفته شود و هر صاحب حقى به آنچه حق و شايسته اوست، برسد. اگر استحقاق‌ها و اولويت‌ها مساوى باشند، مراعات عدالت به اين صورت است كه پاداش آنها مساوى باشد و اگر استحقاق‌ها و اولويت‌ها متفاوت باشند، عدالت با پاداش متفاوت و متناسب حاصل مى‌شود. به طور مثال، رعايت عدالت‌در ميان دانش‌آموزان يك كلاس به اين است كه امكانات به طور مساوى در اختيار همه قرار گيرد و به هر دانش‌آموز امتياز مناسب با معلوماتش داده شود. در جهان طبيعت، عدالت به اين معنا حكمفرماست. هر موجودى به ميزان استعداد و ظرفيتش از مواهب‌طبيعت بهره‌مند مى‌گردد و خداوند هيچ موجودى را از استحق اصول پنجگانه اعتقادى ٥٦ هدايت پيامبران ..... ص : ٥٦ اق و ظرفيتش محروم نمى‌گرداند. خداوند هم در خلفت جهان عدالت را رعايت كرده و هر چيز را در جاى مناسب خود قرار داده است و هم در قانون‌گذارى رعايت توان و طاقت افراد را كرده است و هم در جزا رعايت اسحقاق‌ها را مى‌نمايد. گروهى از اهل سنت (اشاعره) معتقدند كه كارها به خودى خود، خوب يا بد نيستند و هر كارى كه خداوند انجام دهد عدل و نيكو است. مثلا"، عقاب كردن نيكوكار به خودى خود نه خير و نيكو است و نه ظلم و زشت، و اگر خداوند نيكوكارى را كيفر دهد، اين فعل خداوند، عين عدل است و ظلم نمى‌باشد. ولى شيعه و بسيارى از اهل سنت معتقدند، خوبى و بدى كارها ذاتى و قابل تشخيص است و عقل مى‌تواند بسيارى از موارد اين خوبى و بديها را درك كند. مثلًا، عقل درك مى‌كند كه پاداش دادن بدكار كيفر كردن نيكوكار ظلم و زشت است چنان كه پاداش دادن به نيكوكار و كيفر دادن به بدكار و عدل‌