فرزندش به خوبى آگاه بود. آن حضرت به وكلايش دستور داد از امام جواد (ع) اطاعت پذيرى داشته باشند و با او مخالفت نورزند، «١» از اين رو آن حضرت در غياب پدر ملجأ و مرجع شيعيان بود وعلاوه بر مردم، فقها و دانشمندان نيز از محضر او استفاده مى‌كردند. «٢» «حنان بن سدير» مى گويد:
امام جواد (ع) با كمى سن و كودكيش پيوسته امور مربوط به امام هشتم (ع) را برنامه ريزى و انجام‌مى داد و خدمتكاران و غلامان را امر و نهى مى‌كرد و كسى از فرمان او سرباز نمى‌زد. «٣» امام جواد (ع) مى‌دانست كه عاقبتْ دستِ ستم مأمون پدر بزگوارش را به شهادت مى‌رساند؛ از اين رو، احساس ناراحتى مى‌ك تاريخ زندگانى امام جواد(ع) ١٠٨ الف - تعيين امامت امام جواد(ع)
ص : ١٠٧ رد و در انتظار آن لحظه غمبار بود. روزى در حالى كه بستگان و جمعى از شيعيان در محضر امام جواد (ع) بودند، آن حضرت به كنيزش فرمود: به اهل خانه بگو براى عزا و ماتم آماده شوند.
«امية بن على» مى‌گويد:
وقتى از آن مجلس خارج شديم، (با خود) گفتيم (كه از امام) نپرسيديم براى عزاى چه كسى آماده شويم؟ روز دوم نيز حضرت آن جمله را تكرار كرد. پرسيديم: سوگ چه كسى؟ فرمود:
سوگ بهترين خلق خدا در روى زمين ابوالحسن رضا (ع).
چند روزى نگذشت كه خبر شهادت حضرت رسيد. «٤» از آنجا كه بر امام معصوم تنها وصى او بايد نمازگزارد، امام جواد (ع) به هنگام شهادت پدر گرامى‌اش با عنايت الهى نزد او حاضر شد و پس از شهادت، آن حضرت را غسل داد و بر او نماز گزارد. «٥»