سرداران صدر اسلام(ج8) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٩٠
اصبغ در چنين موقعيتى كتاب حديثى به نام «عجائب احكام امير المؤمنين (ع)» نوشت. قديمىترين نسخه آن كتاب كه به اوايل قرن پنجم هجرى قمرى بر مىگردد و راويانش از شيخ صدوق شروع و به اصبغ بن نباته ختم مىگردد. به دست علّامه بزرگوار «سيد محسن امين» رسيده است. «١» گفتنى است كه جمعآورى و تأليف احاديث نبوى ابتدا به وسيله حضرت امير و فاطمه زهرا عليهما السلام شروع شد و بعد از ايشان به وسيله شيعيان حضرت على عليهالسلام ادامه يافت. اوّلين نفر از شيعيان آن حضرت كه به نوشتن احاديث نبوى پرداخت «ابو رافع» غلام آزاد شده رسول خدا (ص) بود وبعد از او سلمان و ابوذر به تصنيف و تأليف احاديث نبوى مشغول شدند. راويان بعدى حديث به چند گروه تقسيم مىشوند:
اوّلين طبقه آنان شامل افرادى مىشود كه قبل از حضرت سجاد (ع) به نوشتن احاديث همت گماشتند و تعداد افراد اين گروه انگشت شمارند. اصبغ در شمار اين گروه از نويسندگان حديث است. «٢» ج. روايات اصبغ:
نقل روايت، حفظ آثار، علوم و دانش ائمه (ع)، آن هم زمانىكه كتاب نويسى چندان رونقى نداشت، بدون شك اثرات زيادى در نشر و رشد فرهنگ اسلامى داشت.
گفتنى است كه نقل روايت به تنهايى، هيچ افتخار آفرين نيست؛ بلكه اين عدالت، امانتدارى و قوه حافظه راوى است كه در پذيرش روايتش توسط كارشناسان رجال و حديث مورد توجه و اهميت قرار مىگيرد.
روايات فراوانى از اصبغ در كتابهاى روايى به چشم مىخورد كه وى تمامى