اين صفحه اختصاص به طرح پرسشها، شبهات و مسائلى دارد كه براى شما عزيزان مطرح شده و يا در محيط خانواده، مدرسه، دانشگاه يا محل كار شما از آنها صحبت به ميان آمده است؛ چه در موضوع مهدويت و چه در ساير زمينههاى اعتقادى و اخلاقى.

پس دست به كار شويد و از همين حاال پرسشهاى خود را با ما در ميان بگذاريد. ما هم سعى مى‌كنيم پاسخهاى مناسبى به آنها بدهيم.

يكى از پرسش‌هايى كه ذهن بسيارى را به خود مشغول داشته، اين است كه حكومت امام زمان (ع) يا به طور كلى حكومتى كه پس از ظهور مستقر مى‌شود، چند سال به طول مى‌انجامد؟ در اين مقاله ابتدا روايت‌هاى موجود در اين زمينه، بررسى و در ادامه نتيجه به دست آمده از جمع روايات بيان شده است.

در روايت‌هاى شيعه و سنى مدت زمان‌هاى متفاوتى براى حكومت مهدوى ذكر شده كه كمترين آنها هفت سال و بيشترين آنها ٣٠٩ سال (به مقدار توقف اصحاب كهف در غار) است. در اينجا ابتدا برخى از روايت مرتبط با اين موضوع را نقل مى‌كنيم و در ادامه به تحليل و بررسى وجه تفاوت مدت زمان‌هاى ذكر شده در روايات و در صورت امكان جمع بين آنها مى‌پردازيم.

١. مدت زمان‌هاى بيان شده در روايات‌

هفت سال، هشت سال، نه سال، ده سال، نوزده سال، بيست سال، چهل سال و ٣٠٩ سال مدت زمان‌هايى هستند كه در روايات از آنها به عنوان مدت حكومت قائم (ع) ياد شده است. هر يك از دانشمندان اسلامى نيز يكى از اين زمان‌ها را ترجيح داده و در كتاب‌هاى خود آورده‌اند. روايت‌هايى كه مستند مدت‌هاى ياد شده هستند از نظر تعداد و اعتبار يكسان نيستند، ولى در هر حال براى هر يك از آنها مى‌توان روايت يا روايت‌هايى را نقل كرد.

الف) روايت‌هاى هفت و نه سال‌

در بسيارى از رواياتى كه از طريق اهل سنت از پيامبر اعظم (ص) نقل شده، مدت زمان حكومت مهدى (ع) هفت يا نه سال ذكر شده است. در يكى از اين روايات چنين مى‌خوانيم:

«زمين از ظلم و جور پر مى‌شود، آنگاه مردى از خاندان من قيام مى‌كند، او هفت يا نه [سال‌] حكومت مى‌كند و زمين را از عدل و داد آكنده مى‌سازد.»[١]

نكته قابل توجه در مورد اين دسته از روايات آن است كه در بيشتر آنها پيامبر (ص) در پاسخ اين پرسش كه امام مهدى (ع) چند سال حكومت مى‌كند؟ به جاى سخن گفتن و بيان عددى مشخص، به وسيله انگشتان دست، زمان حكومت آن حضرت را مشخص مى‌ساختند. محدثان اهل‌سنت هم با توجه به اين عمل پيامبر مدت حكومت امام مهدى (ع) را هفت يا نه سال‌[٢] ذكر كرده‌اند؛ از اين‌رو اين احتمال وجود دارد كه مراد پيامبر از عددى كه با نشان دادن انگشتانشان بيان مى‌كردند، نه هفت سال بلكه هفت دوره زمانى باشد.[٣]

گفتنى است علامه مجلسى هم برخى روايت‌هاى سنى را كه در آنها مدت حكومت امام زمان (ع) هفت يا نه سال بيان شده است، نقل كرده‌اند كه روايت زير از آن جمله است:

«... پس خداوند مردى از عترت و خاندان مرا برمى‌انگيزد و زمين را از عدل و داد پر مى‌كند، چنان كه از ظلم و جور پر شده بود. ساكنان آسمان و زمين از او خشنودند، آسمان چيزى از بارانش را نگه نمى‌دارد و همه را پى در پى، فرو مى‌فرستد، زمين هيچ روئيدنى را در خود نگه نمى‌دارد و همه را خارج مى‌سازد. تا آنجا كه انتظار مى‌رود مردگان نيز زنده شوند، جهانيان‌