اين صفحه اختصاص به طرح پرسشها، شبهات و مسائلى دارد كه براى شما عزيزان مطرح شده و يا در محيط خانواده، مدرسه، دانشگاه يا محل كار شما از آنها صحبت به ميان آمده است. چه در موضوع مهدويت و چه در ساير زمينه هاى اعتقادى و اخلاقى.

پس، دست به كار شويد و از همين حالا پرسشهاى خود را با ما در ميان بگذاريد. ما هم سعى مى كنيم، پاسخهاى مناسبى به آنها بدهيم.

دوست عزيز موعودى ما جناب آقاى محمد ذاكرى از استان آذربايجان شرقى- شهرستان مرند- پرسيده اند:

در خصوص تأهل و فرزندان آقا امام زمان (عج) توضيح دهيد.

در پاسخ اين دوست ارجمند بايد عرض كنيم كه اين مسئله در هاله قدس غيبت امام عصر (ع) قرار دارد و خفاه امر امام (ع) كه يكى از نشانه ها و خصايص آن حضرت است، در پاسخ اين سؤال اثر مى گذارد، لذا به طور قطع و يقين نمى توان به آن پاسخ داد، چون در اين زمينه احاديث و روايات اطمينان بخشى در دست نداريم.[١] تنها چيزى كه هست، اينست كه سه نوع شواهد و قرائن داريم كه وجود همسر و فرزند را براى آن حضرت تأييد مى كند:

١. قواعد عمومى اسلام‌

ازدواج، سنّت مؤكد اسلامى است و دستورهاى فراوان به ازدواج و تشويق و ترغيب بسيار برآن، وارد شده است و تبعيّت از اين سنّت، براى حضرت مهدى (ع) لازم تر از ديگران است.

مخصوصاً اگر معتقد باشيم كه معصوم (ع) ترك مستحب نكرده و مكروه انجام نمى دهد و به عصمت حضرت مهدى (عج) نيز ملتزم باشيم.[٢] چنانكه ميرزاى نورى مى فرمايد:

«چگونه ترك خواهند فرمود چنين سنّت عظيمه جدّ اكرم (ص) خود را با آن همه ترغيب و تحريص كه در فعل آن و تهديد و تخويف در تركش شده و سزاوارترين امّت در اخذ به سنّت پيامبر (ص)، امام هر عصر است و تاكنون كسى ترك آن را از خصايص آن جناب نشمرده.»[٣]

لذا آن چه از قواعد كلى اسلام به دست مى آيد، اين است كه امام (ع) ازدواج نموده است.

٢. روايات‌

اگرچه از ظاهر برخى روايات، چنين استنباط شده كه آن حضرت (ع) داراى همسر و اولاد مى باشد، امّا برخى روايات نيز به فرزند نداشتن ايشان تصريح دارند كه ما از هر دو دسته، رواياتى نقل و بررسى مى كنيم:

دسته اوّل: روايات دال بر فرزند داشتن امام مهدى (ع)؛

١. شيخ طوسى از امام صادق (ع) نقل كرده:

لايطَّلعُ على موضعهِ أحدٌ مِن وُلدهِ و لاغيرهِ.[٤]

برمكان ايشان هيچ كس، حتى فرزندى از فرزندانش اطلاع ندارد.

امّا به نظر مى رسد كه استدلال به اين روايت صحيح نباشد؛ چرا كه نعمانى همين حديث را با سند محكم ترى چنين روايت كرده است:

لايعلم بمكانه [فيها] إلّا خاصَّة مواليهِ فى دينه.[٥]

علاوه برآن شايد مقصود از عبارت «هيچ يك از فرزندان و نه ديگران، از جاى حضرت آگاه نيستند» مبالغه در شدّت پنهانى باشد. به اين معنا كه اگر هم برفرض، آن حضرت را فرزندى باشد، حتى او هم از شخصيت حقيقى حضرت آگاه نخواهد بود، تا چه رسد به ديگران.[٦]

٢. روايت جزيره خضراء كه مرحوم مجلسى در بحار الانوار نقل كرده است. كه البته سند اين روايت به گونه اى است كه انسان نمى تواند به آن اعتماد كند و همچنين نمى تواند آن را ردّ كند.[٧]

٣. روايت «پنج شهر» احمد بن محمد بن يحيى انبارى منبى بر اين كه امام زمان (ع) فرزندانى دارد كه پنج تن از آنان حكومت پنج شهر و پايتخت را برعهده دارند.

علّامه محقق، شيخ آقا بزرگ تهرانى، در صحت داستان مذكور تشكيك كرده مى نويسد:

اين داستان در آخر يكى از نسخه هاى كتاب تعازى تأليف محمد بن على علوى مرقوم بوده است. پس على بن فتح الله كاشانى گمان كرده كه داستان مرقوم، جزء آن كتابست، در صورتى كه اشتباه كرده و ممكن نيست داستان، جزء آن كتاب‌