ولايت فقيه انديشه اى كلامى

ولايت فقيه انديشه اى كلامى - شمس، على - الصفحة ٨٨

٢. نظريّه زور

تئورى با نفوذ ديگرى، زور و جبر را موجب آغاز پيدايش دولت‌ها مى‌داند؛ از اين‌رو نويسندگان اوليّه، اغلب اصرار نموده‌اند كه دولت بر مبناى بى‌عدالتى ايجاد شده و لزوما شرير مى‌باشد. بدين‌سان كه اشخاص قوى‌تر بدون توجه به حقوق افراد ضعيف‌تر، اميال و هوس‌هاى خويش را بر آن‌ها تحميل نموده و سعى كرده‌اند كه به اين عمل جنبه حقوقى ببخشند. مسيحيان اوليّه، رژيم رومى‌ها را چنين تلقّى كرده و نيز نويسندگان كليسايى سده‌هاى ميانه، نقش زور و جبر را در مورد آغاز حكمرانى حاكمانى كه كليسا از آن‌ها راضى نبود، خاطرنشان مى‌ساختند.[١] براساس اين نظريّه، دولت محصول زور آشكارى است كه قوى‌ترها بر ضعيف‌ترها اعمال كرده‌اند تا آن‌ها را به فرمانبرى درآورند.

٣. نظريّه ژنتيك‌

اين نظريّه بر اين باور است كه دولت، محصول گسترش طبيعى خانواده است‌[٢] كه با گسترش خانواده‌ها، دهكده‌ها و شهرها ايجاد شده و همان‌طور كه خانواده داراى راهنما و مديرى است، جامعه نيز به رهبر و مدير نياز دارد و رفع اين نياز، در سايه حكومت تحقق مى‌يابد.[٣]


[١] - آشنايى با علم سياست، ص ٣٣.

[٢] - ارسطو، سياست، ترجمه حميد عنايت، ص ٣- ٦.

[٣] - مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدّس سرّه، فلسفه سياست، ص ٩٤.