پس حديث مورد بحث ما هم بايد همان گونه كه قرآن تفسير شده، تفسير شود كه روزه در سفر، هيچ مبناى شرعى ندارد و لازمه پذيرش اين معنا اين است كه: روزه در سفر باطل باشد؛ چون هر عبادتى متوقّف بر يك امر شرعى است و اگر ثابت شد كه براى كار خاصّى دليل شرعى نداريم، همين دليل بر بطلان آن عمل خواهد بود و استناد كردن به قرآن در تفسير، بهتر است از استنادى كه شوكانى بر سخنان شافعى و طحاوى كرده است.

٤- و امّا در مورد حديثى كه مى فرمايد: «روزه دار در سفر مانند روزه خوار، در وطن است» اهل سنّت پاسخهايى داده اند كه عبارتند از:

الف: ضعف سند.

ب: اين حديث به زمانى حمل مى شود كه روزه گرفتن در سفر، مشقّت داشته باشد.

در نقد اين پاسخها بايد گفت: ضعف سند و روايت، مردود است؛ چون ابن حزم روايت ديگرى دارد كه اين روايت را تأييد مى كند و سند آن را نيز صحيح مى داند و مى نويسد: «از طريق معن بن عيسى قزاز، از ابن ابى ذئب، از زهرى، از ابى سلمه بن عبدالرحمن بن عوف، از پدرش روايت شده كه گفت: «مى گويند: روزه گرفتن در سفر، مثل روزه خوردن در وطن است»، ابو محمّد گويد: «اين سند صحيح است و روايت ابن ابى سمله از پدرش نيز صحيح است و