- شخص در زمان حيات خود مى‌تواند اموال خود را به كسى از ورّاث و غير آنان ببخشد و لو آنكه ورّاث محروم شوند، ولى اين عمل مذموم است، و شرط صحت بخشش به غير اولاد صغار خود اين است كه آنچه را بخشيده در اختيار آنان قرار داده باشد، و اگر قبل از موت، در اختيار آنان قرار نداده، بخشش صحيح نيست و اموال مذكور به همه ورّاث به ارث مى‌رسد، و اگر به عنوان مصالحه با آنان معامله كرده نياز به قبض و تحويل ندارد و مصالحه صحيح است و مال مورد مصالحه به ارث نمى‌رسد، و اللّه العالم.

١٦٧٣

- مرحوم پدرم چند ماهى است كه فوت كرده است و وصايايى كرده است، البته اين جانب پسر دوم خانواده مى‌باشم و فعلا از نظر مادى در مضيقه هستم و پولى غير از يك ميليون و سيصد و پنجاه تومان بيشتر نيست و بدهى‌هاى ايشان به اضافه وصيت يك سال روزه و نماز و ردّ مظالم بيشتر از اين مبلغ است و اين مبلغ به كار توليدى زده شده است تا مخارج مادر و خواهرم و هزينه منزل را بپردازيم كه خرج مراسم سالگرد هم باقى مانده است و در حال حاضر پولى موجود نمى‌باشد، آيا مى‌توانيم تا اخذ برگه انحصار وراثت و فروش قطعى منزل صبر كنيم يا اينكه راه ديگرى كه نمى‌دانيم وجود دارد؟

بسمه تعالى‌

- كبار از ورّاث بايد طلبكاران را راضى كنند و بدهى‌هاى ميت را تضمين كنند كه بپردازند، و نسبت به سهم ورّاث صغير از اموال از قيّم شرعى يا حاكم شرع براى تصرّف اجازه بگيرند، و كسانى كه در آن منزل تصرّف مى‌كنند بايد نسبت به سهم غير متصرّفين اجاره بپردازند، و از پول نقد به مقدار ثلث بايد وصاياى ميت عمل شود و دو ثلث پول مذكور را براى همه ورّاث به كار بگيرند و مخارج ورّاث را تأمين كنند و بقيه وصايا و بدهى را از پول حاصل از فروش منزل بپردازند، و اللّه العالم.

١٦٧٤

- چهار برادر و من و خواهرم ازدواج كرده‌ايم و فقط برادر كوچكمان ازدواج نكرده است، آيا مى‌توانيم از فروش وسايل شخصى مخصوص مرحوم مادرم به هزينه ازدواج‌