إستفتائات جديد - تبريزي، ميرزا جواد - الصفحة ٢٦٧ - بيع
چك به بايع تسليم و اقباض مىنمايد بر حسب مراضاه حاصله تحويل عمارت به دو سال بعد از تاريخ انجام معامله موكول مىشود بايع چند سال بعد از ايقاع عقد بيع عمارت موصوفه را به شخص ثالثى در معرض بيع و شراء قرار داده و عمارت را نيز به تصرف خريدار مىدهد. على فرض مسأله با توجه به اينكه:
عقد البيع مقدم الوقوع بلا قيد و بطور مطلق و منجز منعقد گرديده و براى متبايعين هيچ يك از خيارات خاصه خيار شرط در متن مبايعهنامه قيد نشده است و به تراضى نيز معامله اقاله و منفسخ نگرديده است ذيلا مرقوم فرمايند:
اولا: عقد بيع كه با رعايت جميع شرائط و عناصر و اركان اساسى صحت واقع شده بر طبق آيه شريفه «أَوْفُوا بِالْعُقُودِ» براى طرفين معامله لازم الوفا بوده شرعا با اراده و خواست بايع بطور يك جانبه قابل فسخ و انحلال است يا خير؟
ثانيا: معاملهاى كه بايع پس از گذشت چند سال با شخص ثالث انجام داده است از نظر شرع انور لازم الاتباع محكوم بصحت است يا بطلان و آيا شخص ثالث حق تملك و تصرف عمارت ما نحن فيها را دارد يا شرعا ممنوع التصرف است؟
بسمه تعالى
- چنانچه چكى را كه مشترى اول به بايع داده چك مدت دار بوده- يا چك همان روز معامله بوده- و چك در تاريخ مقرر قابل وصول بوده در اين صورت معامله دومى كه بايع پس از چند سال با شخص ثالث انجام داده معامله فضولى مىباشد و احتياج به اجازه مشترى اول دارد، در صورتى كه مشترى اول آن را اجازه كند ثمن معامله دوم بايد به مشترى اول داده شود و اگر اجازه نكند معامله دوم باطل و بىاثر است و مشترى دوم نمىتواند بدون رضايت صاحب عمارت- يعنى مشترى اول- در آن تصرف كند، و اللّه العالم.
- شخصى يك موتورسيكلت خريده است طبق قولنامه رسمى و قانونى و با پول نقد وسيله فوق داراى كليه مدارك صحيح و بدون سوابق سرقتى است. شخصى كه هيچ گونه مدركى ندارد مدعى شده كه اين وسيله قبلا متعلق به من بوده ولى آن را فروختهام به شخص ناشناس كه آن شخص در قبال موتور به من سپهچك جعلى داده