- چنانچه در آن زمان تمكّن از رفتن به حج و لو از طريق آزاد را داشت حج بر او مستقر شده و به هر نحو ممكن- در صورتى كه حرجى نباشد بايد به حج برود- و لو با قرض گرفتن باشد، و اللّه العالم.

٨٨٩

- شخصى هنگام استطاعت ثبت نام كرده (استطاعت پول) ولى حالا كه اسم او در آمده نياز به خانه دارد و فرزندش به او اصرار مى‌كند كه من زن مى‌خواهم و الّا در حرام مى‌افتم. آيا بايد به حج برود يا نه؟

بسمه تعالى‌

- چنانچه در آن زمان تمكّن از رفتن به حج و لو از طريق آزاد را داشت حج بر او مستقر شده و بايد به حج برود- مگر اينكه از رفتن به حج به حرج بيفتد- و اگر در آن زمان تمكّن از رفتن به حج را نداشت چنانچه از نداشتن خانه در حرج است، حج بر او واجب نيست و اصرار فرزند به ازدواج تأثيرى در حكم ندارد، و اللّه العالم.

٨٩٠

- شخصى محرم به احرام عمره تمتع وارد مكه مى‌شود و طواف عمره تمتع را انجام مى‌دهد بدون خواندن نماز، چون به دل او نچسبيده مجددا طواف را تكرار و بعد نماز طواف را مى‌خواند و اعمال بعدى را انجام مى‌دهد، چه صورت دارد؟ و اگر بعد از انجام طواف شك در صحت طواف نمود و بدون خواندن نماز طواف مجددا تكرار نمود و بعد نماز را انجام داد، حكم او چيست؟

بسمه تعالى‌

- چنانچه از اعمال حج فارغ شده با فرض احتمال خلل در طواف اول حج او مجزى است، و اللّه العالم.

٨٩١

- شخصى در زمانى كه بدهكارى زيادى به بانكها و يا اشخاص داشته به مكه مشرّف شده و مستطيع نيست، آيا حج او از حجة الاسلام مجزى است است يا بايد دوباره حج انجام دهد؟

بسمه تعالى‌

- اگر بعدا مستطيع شد بنا بر احتياط حج را اعاده كند، و اللّه العالم.