علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٥٥
معرفي ميشوند.
در آثار پژوهشي، پرداختن به مقالاتي با عنوان کتابشناسي يا منبعشناسي امري ضروري به شمار ميرود. از آنجا که گام نخست هر تحقيق، شناخت منابع است و محققان پيش از تحقيق نيازمند شناخت منابع هستند، پژوهشهايي که با اطلاع ناکافي از منابع مربوط به موضوع تحقيق انجام شدهاند، غناي لازم را ندارند. شناخت منابع، ديدگاههاي محقق را دقيقتر و او را از خطا دورتر ميکند. حضرت علي٧ دراينباره ميفرمايد:
من استقبل وجوه الآراء عرف مواقع الخطاء؛
کسي که از ديدگاههاي مختلف استقبال کند، جايگاههاي خطا را خواهد شناخت.
اميد است چنين پژوهشهايي گسترش يابند و تحقيقات غنيتر و پرمحتواتر در موضوعات مختلف پديد آيد.
پيشينه بحث
درباره موضوع مورد بحث، تنها يک مقاله به چاپ رسيده که همان مقاله رسول سعيديزاده است.
پرسش نويسندگان اين نوشتار اين است که افزون بر منابع معرفي شده از سوي آقاي سعيديزاده، چه تعداد کتاب درباره موضوع مورد نظر، وجود دارد؟
پاسخ به اين پرسش و شناخت منابع اين حوزه، سبب غنيتر شدن نگارشهاي آينده و پرهيز از موازيکاري ميشود.
معرفي منابع
پژوهش حاضر، شامل سه بخش کتابها، پاياننامهها و مقالههاست که در ذيل هر بخش، منابع مربوط به آن معرفي ميشود. گفتني است اين منابع تکميل کننده مقاله آقاي سعيديزادهاند و تنها منابعي که ايشان ذکر نکرده است معرفي ميشوند.
١. کتابها
در اين بخش ١٨٦ کتاب چاپ شده به زبان فارسي و عربي معرفي ميشود. اين کتابها يا به طور کامل يا بخشي از آنها به بحث محکم و متشابه پرداختهاند.
١. هزار سؤال و جواب في القرآن، قاسم عاشور، بيروت، دار ابن حزم، ١٤٢٢ / ٢٠٠١،