علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٢٤

نقل شده، امام صادق٧ است. امام صادق٧ در سال ٨٠[٤٦] يا ٨٣[٤٧] هجري متولد شده است؛ امام باقر٧ در سال ٥٧ هجري[٤٨] به دنيا آمده است؛ ابن‌عباس نيز بنابر قول مشهور در سال ٦٨ هجري[٤٩] از دنيا رفته است. از اين‌رو اساساً امام صادق٧ که بيش از ده سال پس از وفات ابن‌عباس به دنيا آمده است، نمي‌توانسته شاهد مناظره پدر ١١ ساله خود و پيرمردي ٧١ ساله باشد.

نکته ديگري که بايد مورد توجه قرار گيرد اين مسئله است که بيان اين گزارش، بسيار نزديک به گزار‌ش‌هايي است که معمولاً غاليان از آن استفاده مي‌کنند؛ چراکه آنها علاقه‌مند هستند براي هر اتفاق، دلايلي عجيب و خارق‌العاده ذکر کنند؛ مانند کور شدن چشم پيرمردي که پدر و عمويش نيز کور شده بودند[٥٠] با بال فرشته، بسيار فانتزي به نظر مي‌رسد. از اين‌رو و بنا به دلايلي که ذکر شد، به نظر مي‌رسد اين روايت يک از گزارش‌هاي نادرست جريان انحرافي غلو باشد.

٢. گاهي فشار حکومت چنان بر دوست‌داران اهل‌بيت: فشار وارد مي‌کرد که آنها براي خارج شدن از اين فشار به مطالبي رو مي‌آوردند که عجيب و غريب مي‌نمود. سران جريان انحرافي غلو که براي آن‌که به نوعي تحمل فشار حکومت بر خود و مردم را آسان‌تر کنند، دست به نقل احاديثي مي‌زدند که قطعي بودن صدور آنها از سوي معصوم٧ با ترديد روبه‌ر‌وست.

يکي از اين روايات به نقل از حکايتي درباره وزغ مي‌پردازد. عبدالله بن طلحه از امام صادق٧ نقل کرده است که روزي پرسشي از ايشان درباره وزغ مطرح کردم. فرمود: اين حيوان از مسوخ است و به نقل حکايتي از پدر بزرگوارش پرداخت که ايشان در کنار خانه خدا بود که وزغي از راه رسيد و شروع به سر و صدا کرد. ايشان به ياران خود فرمود که وزغ مي‌گويد: «به خدا قسم اگر از عثمان بدگويي کنيد، من نيز تا زماني که از اين‌جا بلند شويد از علي٧ بدگويي مي‌کنم». حضرت در ادامه فرمايش خود درباره مرگ خاندان بني‌اميه فرمود: «هيچ فردي از بني‌اميه نمي‌ميرد، مگر اين‌که به وزغ مسخ مي‌شود». سپس آن

[٤٦]. كشف الغمة في معرفة الأئمة، ج٢، ص١٦١.

[٤٧]. تهذيب الأحكام، ج٦، ص٧٨.

[٤٨]. الکافي، ج١، ص٤٦٩.

[٤٩]. اسد الغابة في معرفة الصحابة، ج٣، ص٢٩١.

[٥٠]. الأخبار الدخيلة، ص٢٣٦.