علوم و معارف قرآن و حدیث

علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٢٣

اين روايت نشان مي‌دهد اهل‌بيت پيامبر: از همان روزهاي نخستين ارائه دين
مبين اسلام گرفتار دروغ‌گويان بوده‌اند. يکي از گروه‌هايي که بعدها از اين حربه
منافقانه استفاده کردند، غاليان منحرف بودند؛ چراکه آخرين راهکار آنها براي گسترش انديشه‌هاي انحرافي خود در سطح جامعه مسلمانان، جعل و وضع حديث و انتشار آن
بود. پيش‌تر دلايل جعل و وضع حديث از سوي اين جريان انحرافي مورد توجه قرار گرفت، از اين‌رو، در ادامه برخي از رواياتي که از احتمال جعل از سوي غاليان برخوردار است،
بررسي مي‌شود.

١. يکي از موارد اين‌چنيني به گزارشي اختصاص دارد که حکايت‌گر مناظره امام باقر٧ با ابن‌عباس است.

در اين روايت که توسط امام صادق٧ نقل مي‌شود، ابتدا حضرت باقر٧ فهم ابن‌عباس را از يک آيه شريفه به چالش مي‌کشد. خداوند متعال در قرآن مي‌فرمايد:

در حقيقت كسانى كه گفتند: پروردگار ما خداست، ‌سپس ايستادگى كردند، فرشتگان بر آنان فرود مى‌آيند [و مى‌گويند:] بيم مداريد و غمين مباشيد و به بهشتى كه وعده يافته بوديد، شاد باشيد.[٤٤]

ابن‌عباس گمان مي‌برد که خود يکي از مصاديق اين آيه است؛ اما امام٧ با طرح مسئله‌اي ديدگاه او را نفي مي‌کند. ايشان سپس با طرح مسئله‌اي دانش کم ابن‌عباس در مسائل فقهي را نمايان مي‌سازد و او را به تناقض‌گويي وامي‌دارد. سپس امام٧ درباره کوري ابن‌عباس اين ادعا را مطرح مي‌کند:

اگر به انکار آن‌چه از رسول خدا٦ شنيده‌اي بپردازي، خدا تو را وارد جهنم خواهد نمود، همان‌طور که در روزي که به انکار امام٧ پرداختي و در نتيجه کور شدي.[٤٥]

در ادامه روايت اشاره شده که کوري ابن عباس به ‌دليل اصابت بال يک فرشته به چشم او بوده است. اين گفت‌وگو فرداي آن روز نيز ادامه مي‌يابد و باز هم امام باقر٧ برتري علمي و معنوي خود را به رخ ابن‌عباس مي‌کشد.

اين روايت چند اشکال عمده دارد. ابتدا بايد به اين نکته توجه شود که راوي حکايت


[٤٤]. فصلت، ٣٠.

[٤٥]. الکافي، ج١، ٢٤٧.