مؤمنین. این دلیل بر این است که این کار بر همه مؤمنین واجب نبوده، اگر واجب می‌بود پس آیا مؤمنین صدر اسلام غیر از یک گروهی باقی دیگرشان تارک الصلاة بودند؟ این خودش بهترین دلیل است. قرآن هم می‌فرماید: وَ طائِفَةٌ مِنَ الَّذینَ مَعَک.

مقدار شب خیزی

]این توصیه [مخصوصآ با این تقیدی که مسلمین داشتند، با توجه به اینکه نمی‌توانستند ]وقت را به طور دقیق

معین کنند کار را سخت می‌کرد.[ آن زمانها ساعت که نبود، با طلوع و غروب ستارگان هم نمی‌شد مؤمنین دقیقآ معین کنند که مثلا دو ثلث شب گذشته است، نصف شب گذشته است یا یک ثلث شب گذشته است. در احادیث آمده است که بسیاری برای اینکه این فضیلت را درک کنند ـ مثلا آن که می‌خواست دو ثلث شب یا نصف شب یا یک ثلث آخر شب را بیدار بماند ـ احتیاطآ یک مقدار زیادی بیدار می‌ماندند چون می‌دانستند نمی‌توانند به دست بیاورند که مثلا کی یک ثلث شب گذشته است. قرآن به صورت یک تخفیف، نه تخفیف یک امر واجب، می‌گوید شما به دلیل اینکه نمی‌توانید وقت را کاملا به دست بیاورید و به دلیل اینکه احیانآ بعضی‌تان مریض هستید، گاهی برای کسب و کار و معاش در سفر هستید و خدا می‌داند که در آینده چنین مسائلی برای شما پیش می‌آید[١] ] هر مقداری که برایتان ممکن است، بیدار باشید و نماز بخوانید. به عبارت دیگر[

خدا می‌داند که در آینده برای شما بیماری پیش می‌آید، سفرهای کسب و تجارتی پیش می‌آید، جنگ پیش می‌آید. پیش‌بینی دوره مدینه را هم

[١] . صدر اسلام است؛ گفتيم اين سوره (البته اوايل آن) سومين سوره‌ای است كه بر پيغمبر نازل شده. می‌گويند اينقسمتها يك سال بعد از آنها نازل شده است.