آري محرم در اعمال حج ، نفس را با امتناع از محرّمات ، از سرکشي به وادي سلامت و مسالمت با حق مي آورد و با حضرت حق ، با توبه از گناهان گذشته ، آشتي مي کند و در حمايت و پناه حضرت ربّ العزّت قرار مي گيرد .

در عبادات ديگر ؛ مانند نماز و روزه ، بويي از احرام استشمام مي شود ، ولي به اندازه احرام در حج ، وسعت و گستردگي و اثر و تأثير ندارد .

ولي از اين معنا نبايد غافل بود که تمام عبادات براي تحقق روح تربيت و پاکي و تقوا و تأمين خير دنيا و آخرت بر انسان واجب شده و حج اين عمل عبادي ـ سياسي در اين زمينه تأثير بيشتري بر انسان مي گذارد ؛ چرا که عبادات ديگر از جهت فردي قوي تر است و اعمال حج از جنبه اجتماعي و عمومي اش بيشتر و سنگين تر . و به خاطر جهت اجتماعيش اثر فوق العاده تري در زائر ، که تماشاگر بسياري از حقايق است ، مي گذارد . هيچ يک از عبادات همانند حج آن مناظر زيبا و شگفت انگيز را براي تماشا ندارد ، که ديدن حوادث زيباي اجتماعي ، و اعمال دسته جمعي در يک