بنا بر گزارش قرارگاه عملیاتی خاتمالانبیا(ص)، تیپهای ٥ و ٧ گارد ریاست جمهوری عراق روی محور امالقصر - فاو در ده کیلومتری شمال پل مملحه مستقر شدهاند و تیپ٣٠ زرهی لشکر٦ ارتش عراق که نیروی احتیاط محور جاده استراتژیک است به سمت جلو، جابه جاییهایی انجام داده است.[١]

راوی مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ در قرارگاه نیروی زمینی سپاه، در یادداشتهای امروز خود درباره اوضاع منطقه فاو نوشته است: ساعت ١٠ صبح، خبرهایی از آمادگی نیروهای عراقی برای پاتک در محور جاده استراتژیک به قرارگاه، دریافت شد. علی آستانه از قرارگاه نوح اعلام کرد که هواپیماهای عراقی تا ساعت ١٣:٥٠، چهار بار منطقه را بمباران کردند که تلفاتی نداشت. از منطقه مأموریت قرارگاه کربلا نیز گزارش رسید که از سمت چپ جاده استراتژیک نیروها در معرض تیر مستقیم تانکهای عراقی هستند. در محدوده لشکر٨ نجف هم نیروهای عراقی چند پاتک اجرا کردند که هربار عقب رانده شدند.[٢]

راوی مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ در ادامه یادداشتهای خود آورده است: «برادر شمخانی در ساعت ١٩:٢٥ با برادر کاظمی تماس گرفت و از وضعیت او جویا شد. فرمانده لشکر٨ نجف میگوید از صبح تاکنون به خط ما پاتک می شود. عراقی ها جلو میآیند، بچهها آنها را عقب میزنند، اما بازهم جلو میآیند. ما برای زدن خاکریز به لودر و بلدوزر احتیاج داریم. درخواست کردهام، میگویند نداریم. برادر شمخانی به احمد [کاظمی] گفت: مستقیماً با من تماس بگیر، من میگویم تا یک ساعت دیگر به شما برسانند. بازهم مستقیماً با ما تماس بگیر. برادر شمخانی به احمد تأکید کرد که اینهمه تبلیغ کردهایم، مردم چشمشان به اینجاست محکم بایستید.

پس از این تماس، برادر شمخانی با برادر محسن [رضایی که تهران است] تماس گرفت و مطلب [فشار شدید دشمن به خط لشکر٨ نجف] را به ایشان منتقل کرد و گفت اگر شما هم تماسی با احمد [کاظمی] گرفتید، تأکید کنید در مقاومت. که قرار شد ایشان هم تماس بگیرد. برادر شمخانی پس از این تماس با برادر یدالله شمایلی از مسئولان مهندسی جهاد، تماس گرفت و تأکید زیادی در رساندن وسایل به لشکر نجف کرد.»[٣]

بنا بر اعلام قرارگاه عملیاتی جنوب سپاه پاسداران و به استناد اظهارات اسیران عراقی، از عواملی که سبب تحریک دشمن برای حمله به منطقه فاو شد، سه ضعف عمده در خط پدافندی نیروهای خودی بود: ١. وجود شکاف و به هم پیوستهنبودن خط پدافندی. ٢. نبود آتش پشتیبانی و سلاحهای سنگین. ٣. غافلگیرشدن.[٤]

[١] ٨. سند شماره ١٣٦٥١ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش نوبه ای قرارگاه عملیاتی خاتمالانبیا(ص) سپاه (واحد اطلاعات)، شماره ١١، ١٢/٢/١٣٦٥، ص٢.

[٢] ٣. کمبود ماشینآلات مهندسی که یگانهای مستقر در منطقه فاو نیاز شدیدی به آنها داشتند، موجب نگرانی بسیاری شده بود. جانشین فرمانده نیروی زمینی سپاه در گزارشی به فرمانده نیروی زمینی سپاه درباره شکنندگی خطوط پدافندی گفت: «دیشب، برادر غلامپور [فرمانده قرارگاه کربلا] تلفن زده و برای دو لودر گریه میکرد. او نیاز به دو دستگاه لودر دارد تا خاکریزها را محکم کند که تیر مستقیم تانکهای دشمن به نیروها آسیب نرساند.» [سند شماره ١٢١٥/د مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: دفترچه ثبت جنگ راوی قرارگاه نیروی زمینی سپاه (مهدی انصاری)، ٥ تا ١٢ اردیبهشت ١٣٦٥، ص١٣٦]

[٣] ٩. سند شماره ١٢١٥/ د مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص١٤١.

[٤] ١٠. سند شماره ١٣٦١٩ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش نوبه ای واحد اطلاعات قرارگاه نجف٢، شماره ١٨٣٦، ١١/٢/١٣٦٥، ص٥.