روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥١ - روزشمار جنگ چهارشنبه / ١٠ اردیبهشت ١٣٦٥ / ٢٠ شعبان ١٤٠٦ /٣٠ آوریل ١٩٨٦
٢. به دنبال عملیات محدود و موفقیت آمیزی که در ٨ اردیبهشت ١٣٦٥،[١] در منطقه فاو با هدف ترمیم و اصلاح خط پدافندی در محدوده دریاچه نمک اجرا شد و در ٩ اردیبهشت نیز ادامه یافت، یگانهای عراقی اقدام به اجرای پاتکهایی کردند که با مقاومت مدافعان این منطقه دفع و خسارتهایی به واحدهای پاتککننده وارد شد.[٢]بااینحال فرمانده نیروی زمینی سپاه پیشنهاد ادامه عملیات در منطقه فاو را نپذیرفت و آن را منتفی اعلام کرد.
براساس گزارش راوی مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ در قرارگاه نیروی زمینی سپاه، فرمانده نیروهای گارد ریاست جمهوری عراق باوجود اجرای چند پاتک ناموفق و دادن تلفات همچنان بر بازپسگیری منطقه ازدستداده پافشاری میکند. به همین منظور صبح امروز، با ارسال تلگرافی برای فرماندهان یگانهایی از لشکر گارد، دستور پیشروی و استقرار در خطوطی مناسبتر را صادر کرد.[٣]
به دنبال صدور این دستور، گردان٢ از تیپ٥٠١ و گردان تانک از تیپ٦٦ نیروی مخصوص ارتش عراق با هدف بازپسگیری مواضع خود از دو محور جاده استراتژیک و سیلبند دوم کارخانه (دریاچه) نمک اقدام به پاتک کردند. با هوشیاری نیروهای خودی، پاتک عراقی ها دفع شد و قوای دشمن با تحمل تلفاتی مجبور به عقب نشینی شدند. در این پاتک ٦ نفر از تیپ٦٦ و ٢ نفر از تیپ٥٠١ به اسارت نیروهای خودی درآمدند.[٤][٥]
[١] باوجود گذشت بیش از ٧٥ روز از آغاز عملیات والفجر ٨ به همت رزمندگان سپاه پاسداران در منطقه فاو (عراق)، این منطقه همچنان به دلیل اهمیت آن دستخوش درگیر یقوا یایران و عراق بود و کمتر روز یبدون درگیر یسپر یمی شد. آخرین اقدامی که در منطقه فاو به وقوع پیوست، عملیاتی بود که با رمز "یا مهد ییا صاح بالزمان(عج)" در ٨/ ٢/ ١٣٦٥ با تلاش نیروهای سپاه و پشتیبانی واحدهای توپخانه ارتش اجرا شد.
[٢] ضمیمه دارد؛ اجرای عملیات محدود در منطقه فاو برا یترمیم خطوط پدافندی
[٣] ١٦. سند شماره ١٢١٥/د مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص١٣٠.
[٤] به دنبال عملیات رزمندگان در ٨/ ٢/ ١٣٦٥ ، فرمانده سپاه هفتم ارتش عراق واحدهایی از تیپ ٦٦ نیرو یمخصوص را از جزیره جنوبی مجنون و واحدهایی از تیپ ٥٠١ پیاده را از جنوب سیبه به منطقه فاو انتقال داد. یکی از اسیران این عملیات گفت: «در جریان عملیات ایران در اولین روز ) ٨/ ٢/ ١٣٦٥ (، سرهنگ صالح لازم حسن فرمانده تیپ ٤١٣ ، سرهنگ بارق عبدالله حنطه فرمانده تیپ ٦٦ و سرهنگ عدنان خلیفه فرمانده تیپ ٤٢١ عراق که در گذشته چندین مدال "سام الرافدین" از شخص صدام حسین دریافت کرده بودند، ناپدید شدند و تلاش فرماندهان دیگر واحدها یارتش عراق برای برقراری تماس و کسب تکلیف درمورد هدایت عملیات یا عق بنشینی ب ینتیجه ماند. » و یافزود: «حمله نیروها یایران به مواضع ارتش عراق به حد یدور از انتظار بود که سازماندهی و آرایش نظامی واحدها یما در شب اول عملیات بره مخورد و فرماندهان نتوانستند یک جم عبند یاز چگونگی حمله و محورها یمورد هجوم به دست آورند. » اسیر دیگر عراقی گفت: «تی پها ی ٦٦ و ٤٢١ که ب هتازگی بازساز یشده بودند در این عملیات متلاشی شدند. » [روزنامه ابرار، ١٣ / ٢/ ١٣٦٥ ] کیی دیگر از اسرای عراقی نیز اظهار ک رد: «در جریان هجوم )شب اول ٨/ ٢/ ١٣٦٥ ( نیروها یایران به محور غربی دریاچه نمک، سرهنگ جمیل شعلان فرمانده تیپ ٤٨ پیاده عراق نخستین فردی بود که منطقه عملیاتی را ترک و پا به فرار گذاشت. او پریشب، برا یبازدید از محور عملیاتی گلوگاه شماره ٧ به این منطقه آمده بود که حدود ساعت ١٠ شب، نیروها یایران دست به حمله زدند. » (روزنامه جمهور یاسلامی، ١١ / ٢/ ١٣٦٥ ، ص ٢)
[٥] ١٧. سند شماره ١٣٦٥١ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص١؛ و - روزنامه جمهوری اسلامی، ١١/٢/١٣٦٥، ص١٠.