روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٧٦ - روزشمار جنگ چهارشنبه / ١٠ اردیبهشت ١٣٦٥ / ٢٠ شعبان ١٤٠٦ /٣٠ آوریل ١٩٨٦
تعهد دارد یکصد موشک هوابه زمین هارپون به ارزش ١٠٧ میلیون دلار برای نصب روی جتهای اف١٥، تعداد ٩٩٥ فروند موشک هوابه هوای سایدویندر (٩ الام) و ٦٧١ فروند موشک سایدویندر را - که همه انواع آنها قبلاً به اسرائیل فروخته شدهاند - به عربستان سعودی نیز بفروشد. همچنین در نظر است ٢٠٠ فروند موشک هوابه زمین استینگر و تعداد دیگری موشک که توسط نفر شلیک می شود نیز برای حفاظت از تأسیسات نظامی و حوزههای نفتی به عربستان فروخته شود.^^^^^^^^ اما ٥٧ سناتور کنگره امریکا با امضای یک قطعنامه، مخالفت خود را با پیشنهاد فروش حدود ٢٦٠٠ فروند موشک به عربستان اعلام کردند. دلیل اصلی مخالفت این گروه از نمایندگان - که عمدتاً دمکراتها هستند - بر این فرض است که به کارگیری این سلاحها علیه اسرائیل در یک جنگ احتمالی وجود دارد.»[١]
ضمیمه گزارش١: استراتژی دفاع متحرک عراق
عراقی ها فقط شش ماه اول جنگ حالت تهاجمی داشتند و پس از آن براثر مقاومت رزمندگان ایران و حملات پیدرپی آنان در لاک دفاعی فرو رفتند، اما در پنجمین سال جنگ، بعد از عملیات والفجر٨ عراق دوباره راهبرد تهاجمی را ازسرگرفت. ارتش عراق به طور موقت از فاو دست کشید و با شروع سازماندهی نیروها و بازسازی یگانها زمینه تغییر شیوه ادامه جنگ را فراهم کرد و آماده اجرای عملیاتهای آفندی شد. این شیوه آفندی "استراتژی دفاع متحرک" نامیده شد و ارتش عراق آن را راهی برای پایان جنگ اعلام کرد. وزیر دفاع عراق در تشریح این راهبرد اظهار کرد: «ارتش عراق باید از دفاع ثابت و پدافند غیرمتحرک صرفنظر کند و با بسیج کلیه امکانات آموزشی، لجستیکی، نیروی انسانی و زرهی، پیوسته از خطوط ثابت دفاعی خارج و به مرزهای ایران هرجا مصلحت باشد، حمله کند.»[٢]
ارتش عراق امیدوار بود با موفقیت در اجرای این راهبرد، علاوه بر کاستن از فشارهای سیاسی و ضربات روانی ناشیاز شکستهای پیدرپی در فاو از انفعال خارج شود و ابتکارعمل را در جنگ به دست گیرد. ازاینرو پس از اطلاعاتی که از خطوط پدافندی رزمندگان ایران کسب کرد، با آگاهی از تمرکز یگانهای اصلی سپاه پاسداران در منطقه فاو، خطوط پدافندی ضعیف و قابلنفوذ را شناسایی و سلسله حملاتی را از ١٥ اسفند ١٣٦٤ با هجوم به منطقه چوارتا آغاز کرد. این حملات به تدریج با حمله به ارتفاعات دربندیخان (١٥/١/١٣٦٥)، منطقه شرهانی و پیچ انگیزه (١٨/١/١٣٦٥)، ارتفاعات سومار (٢٢/١/١٣٦٥)، منطقه سیدکان (٤/٢/١٣٦٥)، جزیره جنوبی مجنون (٦/٢/١٣٦٥)، فکه (١٠/٢/١٣٦٥)، پیچ انگیزه (١٩/٢/١٣٦٥)، حاج عمران (٢٤/٢/١٣٦٥) به اجرا درآمد[٣] و در ادامه با حمله به مهران و اشغال آن در ٢٧/٢/١٣٦٥ پایان یافت.
به نظر کارشناسان نظامی، هدف عراق از این تحرکات دستیابی به چند هدف سیاسی و نظامی بود، ازجمله:
o حلکردن مسائل ناشیاز تلفات بسیار سنگین نیروهای ارتش عراق در عملیات والفجر٨.
o تجزیه و زمینگیرکردن قوای ایران با هدف جلوگیری از اجرای عملیات گسترده.
o به رهبرداری تبلیغاتی و برقراری موازنه سیاسی در جنگ و ناچارکردن ایران به پذیرش صلح اجباری.
o به دستگرفتن ابتکارعمل در جنگ و تعیین مکان نبرد.
o تضعیف جبهه فاو برای ضربه زدن به خطوط دفاعی ایران در این منطقه در زمان مناسب.
o گرفتن اسیر با اهداف تبلیغاتی.[٤]
[١] ٩٥. روزنامه ابرار، ١٦/٢/١٣٦٥،ص٤.
[٢] ٩٦. مهدی حاجی خداوردیخان، مهران در روند تحولات جنگ ایران و عراق، تهران: مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، ١٣٩١، ص٢٥١.
[٣] ٩٧. سند شماره ٦٨٢/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش استراتژی دفاع متحرک رژیم عراق، مهدی انصاری، صص ٤٧ - ٣٦.
[٤] ٩٨. سند شماره ٦٥٤/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص١.