روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٢٦ - ارتش عراق و استراتژی دفاع متحرک
است و این یک احساس وجدانی است، نه عاطفی و با واگذاری مأموریت اشغال شهر مهران، رزمندگان این فرصت را مییابند که این رغبت و میل شدید را به نمایش بگذارند.
درپی اینگونه گزارشها، سپاه پاسداران ٢ گردان از تیپ امیرالمؤمنین(ع) و مسلم بن عقیل(ع) را برای احتیاط نزدیک و لشکر٥ نصر را برای احتیاط دور در نظر گرفت.
سرانجام درحالیکه فرماندهان خودی چند روزی مشغول بررسی و چارهجویی و مقابله با تهاجمات پیدرپی دشمن بودند، لشکر١٧ زرهی از سپاه دوم عراق در ساعت ٢ بامداد روز ٢٧/٢/١٣٦٥، به مواضع ارتش ایران در منطقه عمومی مهران از دو محور ارتفاعات قلاویزان (محور جنوب) و ارتفاعات نمهکلانبو (محور شمال) با هدف تصرف ارتفاع کلهقندی، تنگه کنجانچم، جاده آسفالته مهران - ایلام و شهر مهران حمله کرد. قوای مهاجم عراقی در هر دو محور با سرعت به مواضع یگان های جمهوری اسلامی نفوذ و آنها را تسخیر کردند و به بخش اعظمی از اهداف عملیاتی خود دست یافتند. نیرو های لشکر مذکور به خصوص در محور شمالی، در همان ساعات اولیه تا آستانه شهر مهران پیشروی کردند و اگر خود را به جاده کمربندی کنجانچم - دهلران میرساندند می توانستند راه ارتباطی جبهه های شمالی و جنوبی را مسدود و مشکلات بسیاری را برای نیرو های جمهوری اسلامی ایجاد کنند. در چنین وضعیتی فرمانده نیروی زمینی سپاه پاسداران پس از کسب خبر درهم شکستهشدن خط پدافندی رزمندگان ایران و پیشروی نیرو های عراقی تا جاده کمربندی، آن را یک بحران جدی اعلام کرد، ازاینرو به فرماندهی تیپ امیرالمؤمنین(ع) دستور داد تا به سرعت به مقابله با دشمن پرداخته و مانع پیشروی و تسلط او در تنگه کنجانچم شود. اقدام به موقع این تیپ باوجود برخی مشکلات مربوط به هماهنگی با نیرو های ارتش، به ثمر نشست و رزمندگان تیپ امیرالمؤمنین(ع) موفق شدند از پیشروی بیشتر دشمن و تسلط قوای عراقی بر مهمترین گلوگاه منطقه عملیاتی جلوگیری کنند. از سویی، عراقی ها که به موفقیت های قابل ملاحظه ای، ازجمله اشغال شهر مهران دست یافته بودند، برای تثبیت مناطق تصرفشده، ٩ تیپ زرهی و مکانیزه و یک گردان کماندویی - که برابر ١٨ گردان سپاه پاسداران بود - را وارد عمل کردند تا شهر مهران، ارتفاعات قلاویزان، تپه غلامی و باغ کشاورزی تا پشت جاده کمربندی به عمق ٢٠ کیلومتر را حفظ کنند. گفتنی است در جریان عملیات در منطقه مهران که بیش از یک هفته به طول انجامید، ارتش عراق در روز ٤/٣/١٣٦٥ برای دفع ضدحملات ایران از سلاح شیمیایی استفاده کرد. براثر این حملات شیمیایی بالغ بر ٥٥٠ نفر از رزمندگان مصدوم و به مراکز درمانی منتقل شدند.
اشغال شهر مرزی مهران مهمترین دستاوردی بود که موجب غرور فرماندهان عراقی شد، زیرا آنها به زعم خود بدینوسیله می توانستند مقامات ایران را برای یک معامله به چالش بکشند؛ به طوریکه ارتش بعث عراق با اشغال مهران در روز ٢٧/٢/١٣٦٥ در اطلاعیه ای اعلام کرد: « ... چند ساعت پس از عملیات عراق، شهر مهران ایران به دست فرزندان دلاور شما عراقی ها افتاد و پرچم عراق روی ساختمان های آن