روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٢١٣ - روزشمار جنگ سه شنبه / ١٦ اردیبهشت ١٣٦٥ / ٢٦ شعبان ١٤٠٦ /٦ مه١٩٨٦
و توانست ارتش را از ٣ سپاه با توان ١٢ لشکر و ٥ تیپ مستقل در سال اول جنگ به ٧ سپاه با توان ٣٥ لشکر توسعه دهد. عراق با توسعه سازمان رزم و تجهیز آن، یگانهای جدید تأسیس و آنها را به جای یگانهای اصلی در خطوط نبرد مستقر کرد و برای غلبه بر ما، یگانهای سازمانی قویتر را در احتیاط و آماده نگه داشت و هرجا ما برای عملیات تجمع میکردیم، آنها را علیه ما به کار گرفت. یکی از دلایل موفقیت ارتش عراق در عملیات بدر یا عملیات خیبر همین بود. این درحالی است که بعد از عملیات بیتالمقدس نه تنها توان جدیدی به ما (سپاه پاسداران) اضافه نشد، بلکه توان امروز ما از آن زمان هم کمتر است. این وضعیت ناشیاز فقدان آیندهنگری کسانی که در جبهه ها میجنگند، نیست، زیرا دلایل و شواهد فراوانی وجود دارد که سپاه پاسداران اعلام نیازمندی میکرد و اقداماتی را هم شروع کرد، ولی به دلیل نبود وحدت و درکنشدن مشکلات جنگ و منفکبودن مسائل پشتجبهه با جبهه، هرگز برنامهها به ثمر نرسید. وقتی سپاه بعد از عملیات والفجر مقدماتی اعلام کرد ما باید لشکرهایمان را به سپاه تبدیل کنیم، به جای تحلیل صحیح این نیاز، عناصر زیرک درارتباطبا عناصر سادهاندیش با زدن برچسبه ای سیاسی، برنامه سپاه را نه تنها به شکست کشاندند، بلکه درون سپاه را نیز به مخالفت واداشتند و دراینباره جزوهها نوشتند و به جای آنکه آیه "وَ اَعِدّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ"[١] را سرلوحه کار خود قرار داده و موجب رشد نظامی شوند، با هرکسی صحبت میکردی میگفت "کَمْ مِّنْ فِئَةٍ قَلیلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةٍ کَثیرَةٍ"[٢] لذا نه تنها برنامه توسعه سازمان رزم متوقف شد و هیچگونه رشدی نکردیم، بلکه توانمان نسبت به گذشته کمتر شد.
در این وضعیت عراق همزمان با رشد سازمان نظامی خود، اهتمام زیادی به تقویت دستگاههای اطلاعاتیاش کرد. علاوه برآن از توان گروهکهای ضدانقلاب، عناصر وابسته به رژیم گذشته و شبکه نیروهای خلق عرب استفاده کرد و از وضعیت ما کسب اطلاع کرد. سپس با تغییر سیاست جنگیاش (آفند در همه جا) به مواضع ما حمله کرد و یکبه یک مناطقی را که در تصرف ما بود، گرفت. البته حدس ما این بود که عراق راهبرد خود را تا حد بازپسگیری زمینهای تصرفشده توسعه دهد، ولی با عملیات در منطقه فکه و سخنرانی صدام و مقامات حزب بعث مشخص شد که عراق تصمیم گرفته در حد توان و مقدوراتش، وارد خاک ایران شود و به عملیاتهای آفندی ادامه دهد.
فرمانده نیروی زمینی سپاه علاوه بر حمایت نکردن از روند توسعه سازمان رزم سپاه، ظرفیت ناقص یگانهای موجود و ناتوانی آنها برای اجرای عملیات علیه دشمن را از دیگر دلایل بروز وضعیت کنونی برشمرد و افزود: «در چنین وضعیتی اگر حتی مردم هم به جبهه ها بیایند سازمان ابلاغی یگانهایمان کامل نشده است و اگر بیش از این ظرفیت هم نیرو بیاید این نیرو را نمیتوان به کار گرفت، چون تازمانیکه در سازمان، فرمانده، سلاح، ماشینآلات مهندسی و... نباشد،
[١] سوره انفال آیه ٦٠
[٢] سوره بقره آیه ٢٤