شود اين قسم از شريف‌ترين اجزاء فلسفه به شمار مى‌آيد و فيلسوفان اسلامى از يعقوب بن اسحاق كندى گرفته تا صدر الدين شيرازى و بالاخره حاج ملا هادى سبزوارى درباره فضيلت و شرافت اين علم سخن گفته‌اند.

كندى مى‌گويد كه شريف‌ترين و عالى‌ترين قسم فلسفه همان فلسفه اولى است كه به وسيله آن شناخت خدا كه علّت هر حقّى است حاصل مى‌شود؛ از همين جهت فيلسوف اتمّ و اشرف آن كسى است كه احاطه به اين علم اشرف داشته باشد، زيرا علم به علّت اشرف از علم به معلول است. [١] صدر الدين شيرازى درباره الهيّات گويد كه آن برترين علم به برترين معلوم است، برترى اين علم بدان جهت است كه يمينى است و تقليد را در آن- همچون ساير علوم- راه نيست و برترى معلوم آن از اين روى است كه معلوم آن حق تعالى و صفات فرشتگان مقرّب و بندگان مرسل و قضا و قدر و كتب و لوح و قلم اوست در حالى كه معلوم در ساير علوم اعراض و كميّات و كيفيّات و استحالات و مانند آن است‌ [٢] و در جائى ديگر مى‌گويد كه اين علم آزاد است و نيازمند و متعلّق به غير خود نيست و ساير علوم به منزله بندگان و خادمان اين علم‌اند، زيرا موضوعات علوم ديگر در اين علم به اثبات مى‌رسد و همه دانشمندان از آن جهت كه دانشمنداند خانواده و خادم علم الهى‌اند زيرا كه در اخذ مبادى علوم و كسب ارزاق معنوى خود بدو نيازمند هستند. [٣] حاج ملا هادى سبزوارى درباره آن مى‌گويد: «سيّما العلم الالهى الّذي له الرئاسة الكبرى على جميع العلوم و مثله كمثل القمر البازغ فى النّجوم» [٤] اهميت علم الالهى يا الهيّات و استوارى و اتقان اين قسمت از كتاب شفاى ابن سينا موجب شد كه اين كتاب مورد توجّه دانشمندان قرار گيرد و شروح و حواشى و تعليقات فراوانى بر آن نوشته شود كه از ميان مهمترين آنها مى‌توان از آثار زير نام برد:

[١] . كتاب الكندى فى الفلسفة الاولى، ص ٩٨.

[٢] . تعليقه بر الهيّات شفا، ص ٤.

[٣] . پيشين، ص ٥.

[٤] . شرح غرر الفرائد يا شرح منظومه حكمت، ص ٣٦.