ترجمه تفسیر المیزان - علامه طباطبایی - الصفحة ٩٣ - صفات نيك مؤمنين اجتناب از كبائر و فواحش، گذشت، دفع ظلم از يكديگر و
و كلمه شورى به معناى آن پيشنهاد و امرى است كه در بارهاش مشاوره شود. اين كلمه نيز در قرآن آمده، فرموده:(وَ أَمْرُهُمْ شُورى بَيْنَهُمْ)[١]. و بنا بر اين معناى آيه چنين مىشود: مؤمنين آنهايند كه هر كارى مىخواهند بكنند، در بينشان شورايى مىشود كه پيرامونش مشورت مىكنند. و از گفتار بعضى از ايشان[٢] برمىآيد كه كلمه شورى مصدر است، و بنا به گفته آنان معنا چنين مىشود: كار مؤمنين مشاورت در بين خويش است.
و به هر حال چه به آن معنا باشد و چه به اين معنا، در اين جمله اشارهاى است به ٠ اينكه مؤمنين اهل رشدند، و كارى مىكنند كه در واقع هم بايد بكنند، و در به دست آوردن و استخراج رأى صحيح دقت به عمل مىآورند، و به اين منظور به صاحبان عقل مراجعه مىكنند.
در نتيجه آيه شريفه قريب المعنى با آيه شريفه(الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ)[٣] خواهد بود.
(وَ مِمَّا رَزَقْناهُمْ يُنْفِقُونَ)- اين جمله اشاره است به اينكه مؤمنين مال خود را در راه رضاى خدا انفاق مىكنند.
(وَ الَّذِينَ إِذا أَصابَهُمُ الْبَغْيُ هُمْ يَنْتَصِرُونَ) راغب مىگويد: كلمه انتصار و كلمه استنصار هر دو به معناى طلب يارى است[٤]. و بنا به گفته وى معناى آيه چنين مىشود: مؤمنين كسانىاند كه چون ببينند به يكى از مؤمنين ظلم شده از ديگران طلب نصرت مىكنند، و چون همگى بر سر حق متفق و چون يك تن واحدند، قهرا اگر به يكى از ايشان ظلم شود مثل اين است كه به همه ايشان ظلم شده، يك دل و يك جهت در مقابل آن ظلم مقاومت نموده، نيروى خود را در يارى او بكار مىبندند.
و از بعضى[٥] از اهل لغت نقل شده كه گفتهاند: كلمه انتصار به معناى تناصر (يارى طرفينى) است، نظير اختصام كه به معناى تخاصم (دشمنى طرفينى) است، و استباق و تسابق كه به معناى مسابقه طرفينى است. و معناى آيه بنا بر اين قول روشن است.
و به هر حال چه به آن معنا باشد و چه به اين معنا، مراد از آيه شريفه اين است كه.
[١] مفردات راغب، ماده شور .
[٢] تفسير كشاف، ج ٤، ص ٢٢٨.
[٣] سوره زمر، آيه ١٨.
[٤] مفردات راغب، ماده نصر .
[٥] مجمع البيان، ج ٩، ص ٣٣.