110 سرمشق از سخنان حضرت على (ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٣
٢٧ برترين پيوند و بالاترين شرف
قال على عليه السلام:
«الْمَوَدَّةُ اشْبَكُ الْانْسابِ وَ الْعِلْمُ اشْرَفُ الْاحْسابِ»؛
«محبّت و دوستى محكمترين پيوند نسبى، و علم و دانش شريفترين حسب محسوب مىشود» «١».
شرح و تفسير
در ميان عرب معروف است كه وقتى مىخواهند شخصيّت كسى را بيان كنند «نَسَب» و «حَسَب» او را بيان مىدارند. منظور از «نسب» اين است كه او فرزند چه كسى و از كدام قبيله مىباشد؟
و امّا «حسب» در لغت به معناى «مفاخر» است، منتهى گاه شخص مفاخر پدرانش را بيان مىكند و گاه ديگر مفاخر خودش را؛ مثلًا «كرم» براى شخص «كريم» حسب و شرف محسوب مىشود، هر چند پدرانش كريم نبوده باشند.
حضرت على عليه السلام در روايت فوق ترسيمى روشن از حسب و نسب ارائه مىكند و مىفرمايد: «مهمترين و محكمترين پيوندهاى نسبى، مودّت و محبّت نسبى است». از كسى پرسيدند كه دوست خوب مىخواهى يا برادر؟ پاسخ داد: برادرى مىخواهم كه دوست خوبى براى من باشد. اين مطلب همان چيزى است كه در روايت فوق بدان اشاره شده است.