110 سرمشق از سخنان حضرت على (ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٣
١٨ اعتدال در همه چيز
قال على عليه السلام:
«مَنْ بالَغَ فِى الْخُصُومَةِ اثِمَ، وَ مَنْ قَصَّرَ فيها خُصِمَ»؛
«كسى كه در خصومت و دشمنى زياده روى كند مرتكب گناه مىشود، و كسى كه در آن كوتاهى نمايد مغلوب مىگردد» «١».
شرح و تفسير
مسأله اعتدال و ميانهروى در همه چيز، از مسايلى است كه اسلام به آن دعوت مىكند. اين مسأله آن قدر مهمّ است كه حتّى به هنگام خصومت و دشمنى با دشمنان سر سخت، مطلوب مىباشد.
تجربه نشان داده است كه تندروىها و كندروىها همواره به مشكلات مختلفى ختم مىگردد، بدين جهت اصل «إعتدال» يك اصل فراگير است كه در كلّ نظام هستى حاكم است، در گردش سيّارات به دور خورشيد تعادل بسيار حسّاسى وجود دارد، به گونهاى كه اگر فاصله آنها با خورشيد نزديكتر شود جذب خورشيد مىشوند و بر اثر حرارت خورشيد نابود مىگردند و اگر دورتر شوند از حوزه جاذبه آن فرار مىكنند و از انرژى خورشيد بهره نمىگيرند. اين تعادل و اعتدال در سيستم بدن ما انسانها نيز عجيب و حيرتآور است، هرگاه تعادل به هم مىخورد فوراً بيمارىها آغاز مىگردد.