110 سرمشق از سخنان حضرت على (ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٩٩
٣٤ بهترين زاد و توشهها
قال على عليه السلام:
«لا خَيْرَ فى شَىْءٍ مِنْ ازْوادِها الَّا التَّقْوى»؛
«هيچ يك از زاد و توشههاى دنيا بركتى ندارد، مگر زاد و توشه تقوى» «١».
شرح و تفسير
آن حضرت پس از بازگشت از جنگ صفّين، هنگامى كه به دروازه كوفه مىرسد، در كنار قبرستان مسلمين توقّف مىكند، حوادث و خبرهاى دنيا را براى ارواح مردگان بيان مىكند! سپس از آنها خواست كه حوادث و اخبار جهان آخرت را براى او و همراهانش بيان كنند! حضرت در ادامه و در ميان بهت و حيرت همراهان فرمود:
«اما لَوْ اذِنَ لَهُمْ فِى الْكَلامِ لَاخْبَرُوكُمْ انّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوى؛ اگر به آنها اجازه سخن داده شود به شما خواهند گفت: بهترين زاد تقوى است» «٢».
در حقيقت دو روايت فوق، و روايات مشابه ديگر، از آيه شريفه «تَزَوَّدُوا فَانَّ خَيْرَ الزّادِ التَّقْوى»؛ «زاد و توشه برگيريد كه بهترين زاد و توشه تقوى است» «٣» گرفته شده است.
مسأله زاد و توشه در مسافرتهاى قديم بسيار مهمّ بود؛ برخلاف