110 سرمشق از سخنان حضرت على (ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٥٦
دانايى معرّفى مىنمايد. مفهوم اين سخن آن است كه راه جهنّم از كورهراههاى جهل و نادانى مىگذرد! همانگونه كه در آيه شريفه ١٧٩ سوره اعراف به اين مطلب تصريح شده است. خداوند متعال مىفرمايد:
«وَ لَقَدْ ذَرَأْنا لِجَهَنَّمَ كَثيراً مِنَ الْجِنِّ وَ الْانْسِ لَهُمْ قُلُوبٌ لايَفْقَهُونَ بِها وَ لَهُمْ اعْيُنٌ لايُبْصِرُونَ بِها وَ لَهُمْ آذانٌ لايَسْمَعُونَ بِها اولئِكَ كَالْانْعامِ بَلْ هُمْ اضَلُّ اولئِكَ هُمُ الْغافِلُونَ»؛ «به يقين گروه بسيارى از جنّ و انس را براى دوزخ آفريديم، آنها دلها [: عقلها] يى دارند كه با آن (انديشه نمىكنند، و) نمىفهمند؛ و چشمانى كه با آن نمىبينند؛ و گوشهايى كه با آن نمىشنوند؛ آنها همچون چهارپايانند؛ بلكه گمراهتر! آنها همان غافلانند».
چرا بدتر از چهارپايان هستند؟
زيرا با داشتن همه گونه امكانات هدايت، باز هم گمراهند؛ آرى اين آيه علّت جهنّمى شدن عدّهاى از جهنّميان را جهل آنها مىداند و ما به اسلام افتخار مىكنيم كه راه بهشت را علم و دانش، و راه جهنّم را جهل معرّفى مىكند! برخلاف بعضى مذاهب ساختگى كه حيات خويش را در جهل مردم مىدانستند و بدين جهت با علم مبارزه مىكردند و حتّى اگر در كتابخانه شخصى بيش از نوزده عدد كتاب بود، عيب مىدانستند! عجيب اين كه فصول نخستين تورات كنونى كه مورد قبول يهوديان و مسيحيان دنياست، علّت اخراج حضرت آدم عليه السلام از بهشت را رسيدن او به علم و دانايى معرّفى كرده است! در آن جا آمده است كه چون آدم از درخت علم و دانايى خورد، به جرم دانايى از بهشت رانده شد! چقدر فرق است بين مكتبى كه راه بهشت را علم و دانايى مىداند و مكتبى كه علم را سبب خروج از بهشت مىشمارد؟!