110 سرمشق از سخنان حضرت على (ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٩
٧٢ عشق سوزان، مانع مهمّ شناخت
قال على عليه السلام:
«مَنْ عَشِقَ شَيْأً اعْشى بَصَرَهُ، وَ امْرَضَ قَلْبَهُ، فهو يَنْظُرُ بِعَيْنٍ غَيْرِ صَحيحَةٍ، وَ يَسْمَعُ بِاذُنٍ غَيْرِ سَميعَةٍ، قَدْ خَرَقَتِ الشَّهَواتُ عَقْلَهُ، وَ اماتَتِ الدُّنْيا قَلْبَهُ»؛
«هر كس به چيزى (ديوانهوار) عشق بورزد، چشمانش را ضعيف مىكند، و قلبش را بيمار مىسازد، سپس با چشمى معيوب مىنگرد، و با گوشى ناشنوا مىشنود، (زيرا) خواستههاى دل، عقلش را از كار انداخته، و دنيا قلبش را ميرانده است» «١».
شرح و تفسير
اين جملات به مسأله مهمّى براى همه انسانها اشاره دارد، و آن اين كه: انسان در صورتى مىتواند در زندگى خويش راه صحيح را طى كند كه شناخت درستى از «حقّ» و «باطل» و «صحيح» و «فاسد» داشته باشد و خوشبختانه خداوند ابزار شناخت را در اختيار همگان قرار داده است.
«وَ جَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَ الْابْصارَ وَ الْافْئِدَةَ»؛ «خداوند براى شما (ابزار شناختى، كه عبارتند از:) گوش و چشم و عقل قرار داده است» «٢».
ولى گاهى اين ابزار تبديل به موانع و حجابهايى براى شناخت مىشود كه در اين صورت نتيجه معكوس مىدهد.