شعله هاي سرد (بررسی حسادت در قرآن و حدیث)

شعله هاي سرد (بررسی حسادت در قرآن و حدیث) - سروش، محمد علی - الصفحة ٤٤

الْحاسِدُ مُغْتاظٌ عَلى مَنْ لا ذَنْبَ لَهُ . حسود، بر كسى كه گناهى ندارد، خشمگين است. [١] حسود ميل و خواسته خود را حقّ مطلق مى شمارد ، به حدّى كه حتّى قوانين لا يتغيّر طبيعت هم، اگر مطابق ميل او نباشند، او را خشمگين مى نمايند. وى طبيعت را ظالم مى پندارد كه چرا حقّ او را پايمال كرده است. [٢] گاهى خشم حسود به حدّى مى رسد كه هستى طرف مقابل را مزاحم هستى خود پنداشته، چنان بى رحم جلوه مى كند كه كوشش براى محو نمودن وى، برايش يك امر بديهى و لازم تلقّى مى گردد. امام على عليه السلام مى فرمايد : إِذا أرادَ اللّه ُ أَنْ يُسَلِّطَ عَلى عَبْدٍ عَدُوَّا ، لا يَرْحَمُهُ سَلَّطَ عَلَيْهِ حاسِدا . [٣] هنگامى كه خداوند بخواهد بر بنده اى، دشمنى را مسلّط گرداند كه بر او رحم نكند، حسودى را بر او مسلّط مى كند. در زمان خلافت هادى عبّاسى [٤] ، مرد نيكوكار ثروتمندى در بغداد مى زيست. در همسايگى او، شخصى سكونت داشت كه به حال او حسد مى ورزيد . شخص، درباره مرد ثروتمند ، حرف هاى گوناگونى زد تا بدين وسيله دامن او را لكه دار كند؛ ولى چنين نشد. ناچار، تصميم گرفت غلامى بخرد و او را تربيت كند و مقصود خود را به وسيله او عملى سازد. روزى پس از يك سال، به غلام گفت: تو چه قدر مطيع مولاى خود هستى؟ گفت: اگر بگويى خود را به آتش بينداز، انجام مى دهم. مولا(حسود) خوش حال شد و گفت: همسايه ام ثروتمند است و او را دشمن مى دارم. مى خواهم كه دستورم را انجام دهى.


[١] كشف الريبة، ص ٥٥.[٢] امام على عليه السلام مى فرمايد: « الْحَسُودُ غَضْبانُ عَلى الْقَدَرِ ؛ حسود بر قَدَر الهى، خشمگين است » (غرر الحكم، ح ١٢٧٠) .[٣] شرح نهج البلاغة ، ج ٢٠، ص ٣٠٠، ح ٤٢١ .[٤] او برادر هارون الرشيد بود و قريب يك سال خلافت كرد. پس از او، خلافت به هارون رسيد.